José de Castro premierem Portugalii

19 czerwca 1915 roku José de Castro został pełnoprawnym premierem, a ściślej przewodniczącym Ministerium, Portugalii. Tego dnia prezydent Teófilo Braga odwołał rząd powołany w połowie maja, po upadku dyktatury generała Pimenty de Castro, i mianował nowy gabinet. Castro kierował rządem już od miesiąca, ale tylko w zastępstwie. Desygnowany na premiera João Chagas nie objął urzędu, bo w drodze do Lizbony postrzelił go senator. 17 maja tymczasowe kierownictwo rządu przejął Castro, wyznaczony wcześniej na ministra oświaty. Chagasa formalnie odwołano 29 maja i część zestawień liczy pełną kadencję Castra od tego dnia. Portugalskie wykazy rządów uznają jednak, że do 19 czerwca był on jedynie premierem tymczasowym w gabinecie Chagasa, a dopiero teraz stanął na czele własnego.

Nowy premier miał 67 lat. Urodził się w 1848 roku w Valhelhas niedaleko miasta Guarda, studiował prawo na Uniwersytecie w Coimbrze i był adwokatem w Guardzie i w Lizbonie. Zaczynał jako monarchista w szeregach Partii Postępowej, ale w 1881 roku przystąpił do republikanów. Był dziennikarzem, w 1882 roku założył pierwszą republikańską gazetę wydawaną poza wielkimi miastami, „O Povo Português”. Był też wysokim dostojnikiem portugalskiej masonerii, zastępcą wielkiego mistrza Wielkiego Wschodu Luzytanii. Jego syn Álvaro de Castro należał do przywódców majowego powstania przeciw dyktaturze.

Zmiana rządu była skutkiem wyborów parlamentarnych z 13 czerwca. Partia Demokratyczna Afonso Costy zdobyła w nich około dwóch trzecich mandatów w obu izbach Kongresu, a umiarkowani republikanie, ewolucjoniści i unioniści, ogłosili, że nie wejdą do rządów mieszanych z demokratami. Majowy gabinet Chagasa miał być narodowy, ponadpartyjny. W nowym większość tek objęli demokraci, między innymi Augusto Soares sprawy zagraniczne, Vitorino Guimarães finanse, a José Norton de Matos, jeden z przywódców majowego powstania, kolonie. Sam Castro, polityk bez wyraźnej przynależności partyjnej, zatrzymał dla siebie także ministerstwo wojny i tymczasowo ministerstwo marynarki. Costa, faktyczny przywódca obozu zwycięzców, nie wszedł do rządu.

Najważniejszą sprawą stojącą przed gabinetem była wojna. Pimenta de Castro wstrzymał przygotowania do wysłania wojsk do Francji, a demokraci od jesieni 1914 roku chcieli udziału Portugalii w walkach po stronie Ententy. Rząd Castra sprzyjał aliantom, ale Portugalia nie przystąpiła formalnie do wojny w Europie, choć jej oddziały już od 1914 roku starły się z Niemcami w Afryce. Gabinet przetrwał do końca listopada 1915 roku. Podał się do dymisji kilka tygodni po objęciu prezydentury przez Bernardina Machado, a nowy rząd utworzył Afonso Costa. Do wojny z Niemcami Portugalia weszła dopiero w marcu 1916 roku.