TheGreatWar.pl
en

Tematy

(13)

Najważniejsze pytania o Wielką Wojnę.

Każdy temat to jeden tekst, który odpowiada na całe pytanie, z najważniejszymi datami i odnośnikami do artykułów kroniki, w których można przeczytać więcej.

  1. Przyczyny I wojny światowejDlaczego wybuchła I wojna światowa?Wojnę wywołał kryzys po zamachu w Sarajewie, ale umożliwiły ją sojusze, imperializm, wyścig zbrojeń, plany wojenne i nacjonalizmy na Bałkanach.Sojusze i dwa obozy (1879–1907)Imperializm i rywalizacja mocarstwKryzysy, które nie skończyły się wojnąWyścig zbrojeń i plany wojenneNacjonalizmy i BałkanyZamach w Sarajewie i kryzys lipcowyCzyja wina? Spór historyków7 rozdziałów31 datok. 13 minCzytaj →
  2. Skutki I wojny światowejJakie były skutki I wojny światowej?Wojna zabiła miliony ludzi, zburzyła cztery imperia i zmieniła mapę Europy. Zostawiła długi, inflację, rzesze inwalidów, a także nowe ideologie i Ligę Narodów.Bilans ludzkiUpadek czterech imperiówNowe państwa i nowe granicePokój paryski i traktat wersalskiGospodarka i społeczeństwoPolityka i ideologieDroga do następnej wojny7 rozdziałów37 datok. 11 minCzytaj →
  3. Sprawa polska w czasie I wojny światowejJak Polska odzyskała niepodległość?Wojna trzech zaborców doprowadziła do odrodzenia Polski: od Legionów i aktu 5 listopada po Wersal, Radę Regencyjną i 11 listopada 1918.Ziemie polskie w 1914 rokuLegiony i wojna na ziemiach polskich (1914–1915)Okupacja i akt 5 listopada (1915–1916)Sprawa polska na arenie międzynarodowej (1917)Rok 1918: od Brześcia do 11 listopadaGranice i pierwsze walkiBilansKto wywalczył niepodległość8 rozdziałów38 datok. 12 minCzytaj →
  4. Nowe rodzaje broni w I wojnie światowejJaka nowa broń zmieniła I wojnę światową?Karabiny maszynowe i artyleria zepchnęły armie do okopów, a próby wyjścia z impasu przyniosły gaz, czołgi, lotnictwo bojowe i nieograniczoną wojnę podwodną.Artyleria i karabin maszynowyBroń chemicznaCzołgiLotnictwo i sterowceOkręty podwodneInne nowościCo z tego wynikłoSpory historyków8 rozdziałów35 datok. 11 minCzytaj →
  5. Wojna na ziemiach polskichJak wyglądała wojna na ziemiach polskich?Front przechodził przez Galicję i Królestwo kilka razy, Rosjanie odchodząc palili i wysiedlali, a okupanci rekwirowali żywność. Zniszczenia były ogromne.Granica zaborów staje się frontemGalicja 1914Bitwy w Królestwie i pod KrakowemPrzełom 1915 rokuBieżeństwo i zniszczeniaPod okupacjąLata 1916–1918Bilans i pamięć8 rozdziałów52 datyok. 14 minCzytaj →
  6. Rewolucje w Rosji 1917Jak upadł carat i jak bolszewicy przejęli władzę?Jak wojna obaliła carat: od buntu garnizonu Piotrogrodu i abdykacji Mikołaja II przez rządy Kiereńskiego po przewrót bolszewicki i pokój brzeski.Rosja na wojnie (1914–1916)Rewolucja lutowaRząd Tymczasowy i wojnaPrzewrót bolszewickiBrześć: wyjście z wojnyPoczątek wojny domowejSkutki dla wojny i dla PolskiLuty czy marzec? Daty i spory historyków8 rozdziałów60 datok. 13 minCzytaj →
  7. Wojna podwodna 1914–1918Dlaczego Niemcy prowadziły nieograniczoną wojnę podwodną?Niemcy liczyli, że zatapiając bez ostrzeżenia statki płynące do Wielkiej Brytanii, zmuszą ją głodem do pokoju, zanim pomoże jej Ameryka. Przegrali z konwojami.Nowa broń na morzuPierwsza kampania 1915Spór w BerlinieNieograniczona wojna podwodna 1917Konwoje i kryzys wiosny 1917Ostatni rokBilansSpory historyków8 rozdziałów40 datok. 11 minCzytaj →
  8. Dlaczego Niemcy przegrały wojnęDlaczego Niemcy przegrały I wojnę światową?Niemcy nie wygrały wojny szybko, a długą przegrały. Blokada, wyniszczenie i wejście USA przechyliły szalę, a w 1918 roku załamały się ich armia i sojusznicy.Wojna na dwa fronty i plan, który zawiódłBlokada i głódWyniszczenieStany ZjednoczoneOstatnia stawka 1918Sto dniUpadek sojuszników i frontu wewnętrznegoLegenda o ciosie w plecy8 rozdziałów49 datok. 10 minCzytaj →
  9. Państwa centralne i EntentaKto z kim walczył w I wojnie światowej?Niemcy, Austro-Węgry, Turcja i Bułgaria walczyły z Ententą, czyli Francją, Rosją, Wielką Brytanią i ponad dwudziestoma państwami, które do nich dołączyły.Dwa bloki przed 1914 rokiemLato 1914: kto stanął do walkiKto dołączał i dlaczegoCele wojenneJak działały koalicjeKto wychodził z wojnyIlu ich było7 rozdziałów129 datok. 12 minCzytaj →
  10. Ludobójstwo OrmianCo spotkało Ormian w czasie I wojny światowej?W latach 1915–1916 władze osmańskie deportowały Ormian na pustynie Syrii i mordowały ich masowo. Zginęło od około 600 tysięcy do ponad miliona ludzi.Ormianie w Imperium OsmańskimWojna i pierwsze decyzjeRok 1915: aresztowania i deportacjeMarsze śmierci i obozy w SyriiLiczbyOdpowiedzialność i procesyRafał Lemkin i pojęcie ludobójstwaPamięć i uznanie8 rozdziałów27 datok. 14 minCzytaj →
  11. Życie w okopachJak wyglądało życie żołnierza w okopach?Żołnierz spędzał na pierwszej linii po kilka dni, w błocie, wśród szczurów i wszy, pod ostrzałem, a potem odpoczywał w odwodzie i na tyłach.Jak powstały okopySystem okopówCodzienność na froncieŚmierć i ranyRozejm bożonarodzeniowy i chwile wytchnieniaInne frontyGłosy z okopówJak historycy oceniają wojnę w okopach8 rozdziałów36 datok. 13 minCzytaj →
  12. Kobiety w czasie I wojny światowejJak wojna zmieniła życie kobiet?Kobiety zastąpiły mężczyzn w fabrykach, biurach i na roli, pielęgnowały rannych i dźwigały głód na froncie domowym. W wielu krajach zdobyły prawo głosu.Wojna wchodzi do domówPracaPielęgniarki i lekarkiW mundurzeFront domowyPrawa wyborczePolki w czasie wojnyCo zostało po wojnie8 rozdziałów36 datok. 11 minCzytaj →
  13. Polskie formacje wojskowe 1914–1918Jakie polskie formacje walczyły w I wojnie światowej?Polacy bili się we własnych oddziałach po obu stronach frontu: w Legionach u boku Austrii, w korpusach w Rosji i w Armii Polskiej we Francji.Legiony PolskieOd Korpusu Posiłkowego do RarańczyBajończycyLegion Puławski i strzelcy polscy w RosjiTrzy korpusy polskie w RosjiArmia Polska we FrancjiCo zostało po formacjach7 rozdziałów41 datok. 12 minCzytaj →