Koniec bitwy pod La Bassée

2 listopada 1914 roku zakończyła się, według brytyjskiej nomenklatury bitew, bitwa pod La Bassée. Brytyjski II Korpus, który trzy tygodnie wcześniej ruszył spod Béthune, by obejść Niemców od północy, nie zdobył miasteczka. Wyczerpany i przetrzebiony, oddał swoje okopy żołnierzom z Indii. Koniec bitwy, podobnie jak równoczesnych walk pod Messines i Armentières, jest datą umowną: na tym odcinku wciąż walczono, ale ciężar niemieckich uderzeń przeniósł się na północ, pod Ypres.

Utrata Neuve-Chapelle

Ostatnie tygodnie bitwy upłynęły na obronie. Po odwrocie z 22 na 23 października II Korpus trzymał linię od Givenchy przez Neuve-Chapelle do Fauquissart. Niemcy, wzmocnieni nowymi dywizjami i ciężką artylerią, atakowali niemal codziennie. 26 i 27 października wdarli się do Neuve-Chapelle i po zaciętych walkach wśród ruin opanowali całą wieś. 28 października do kontrataku ruszyli między innymi żołnierze 47 Pułku Sikhów i saperzy indyjscy. Przeszli kilkaset metrów po płaskim, odsłoniętym terenie i dotarli do wsi, ale bez wsparcia nie zdołali jej utrzymać. Sikhowie stracili ponad 200 z 289 ludzi. Neuve-Chapelle pozostało w rękach niemieckich aż do marca 1915 roku.

Korpus Indyjski przejmuje front

Od 29 października okopy II Korpusu przejmowały dwie dywizje Korpusu Indyjskiego: Lahore, której oddziały od kilku dni walczyły we Flandrii w rozproszeniu, na najbardziej zagrożonych odcinkach, i świeżo przybyła Meerut. Zmiana trwała dwie noce, bo do okopów nie prowadziły żadne rowy łącznikowe. 31 października dowództwo całego odcinka od Givenchy do Fauquissart objął dowódca Korpusu Indyjskiego, generał James Willcocks.

Żołnierze z Indii od razu musieli odpierać niemieckie ataki. 2 listopada Niemcy uderzyli na północny zachód od Neuve-Chapelle i wyparli z okopów batalion gurkhów, odsłaniając skrzydło sąsiedniego batalionu. Linię przywrócono dopiero kontratakami, a dawne okopy w kolejnych dniach zasypano i opuszczono. Według anglojęzycznych opracowań do 3 listopada Korpus Indyjski stracił blisko 2 tysiące ludzi.

Bilans

Według brytyjskiej historii oficjalnej II Korpus stracił między 12 a 31 października około 14 tysięcy zabitych, rannych i zaginionych, a sama 3 Dywizja ponad 5800. Z 24 tysięcy piechurów, których korpus powinien liczyć, zostało około 14 tysięcy. Mimo to nie było mowy o odpoczynku. Resztki korpusu wysłano na północ, na pomoc kawalerii i III Korpusowi, a jego bataliony walczyły już pod Messines i Wytschaete.

Bitwa pod La Bassée zakończyła się bez rozstrzygnięcia. Brytyjczycy nie obeszli niemieckiego skrzydła, a Niemcy, choć zdobyli Neuve-Chapelle, nie przełamali frontu. La Bassée pozostało w rękach niemieckich aż do października 1918 roku. Linia między Givenchy a Fauquissart, na której stanął Korpus Indyjski, przetrwała niemal bez zmian do wiosny 1915 roku.