TheGreatWar.pl
← Oś czasu

Francuzi odbijają Montdidier

Kategoria:
Działania zbrojne
Front:
Front zachodni
Data:
10 sierpnia 1918
Autor:
Łukasz Skowroń
Bitwa:
Bitwa pod Montdidier
Tagi:
Francja, Niemcy, Ferdinand Foch

10 sierpnia 1918 roku francuska 1 Armia generała Marie-Eugène’a Debeneya weszła do Montdidier, miasteczka w Pikardii, które od 27 marca było w rękach niemieckiej 18 Armii. Walki o samo miasto nie było. Po dwóch dniach bitwy, rozpoczętej 8 sierpnia obok brytyjskiego natarcia pod Amiens, Montdidier zostało oskrzydlone od północy i południa, a Niemcy opuścili je w nocy z 9 na 10 sierpnia, by nie dać się w nim zamknąć.

Do okrążenia doprowadziły walki poprzedniego dnia. 9 sierpnia lewe skrzydło 1 Armii zajęło Hangest-en-Santerre i przeszło rzeczkę Doms na północ od miasta, a po południu, o 16.00, na południe od niego uderzył XXXV Korpus, na którego odcinek Debeney przeniósł masę swojej artylerii. Korpus odbił Assainvillers, Piennes i Faverolles i zagroził drodze z Montdidier do Roye, głównej drodze odwrotu Niemców. Wieczorem dowódca grupy armii, następca tronu Bawarii Rupprecht, oznajmił generałowi Oskarowi von Hutierowi, że cała jego 18 Armia musi się cofnąć, inaczej zostanie oskrzydlona od północy. Erich Ludendorff zgodził się na to dopiero po długiej rozmowie telefonicznej. Straże tylne z karabinami maszynowymi miały opóźniać Francuzów, a według francuskich relacji odwrót z miasta odbywał się w wielkim nieładzie. Ludendorff przyznał, że trzeba było zostawić dużo sprzętu.

Rano 10 sierpnia, po półgodzinnym ostrzale, 1 Armia ruszyła o 5.30 i posuwała się prawie bez oporu. Do Montdidier weszła 60 Dywizja X Korpusu, a według francuskich przewodników po polach bitew około południa miasto było całkowicie w rękach Francuzów. Brytyjska historia oficjalna, za francuską, odnotowuje krótko, że znaleziono je „zupełnie zniszczone”. Od 1915 roku Montdidier leżało tuż za frontem i było ostrzeliwane, a podczas niemieckiej okupacji mieszkańcy, którzy nie zdążyli uciec w marcu, żyli w piwnicach wśród grabieży. Tego samego dnia na prawo od 1 Armii przystąpiła do natarcia, bez przygotowania artyleryjskiego, 3 Armia generała Georges’a Humberta, która posunęła się na skrzydle o około 10 km i doszła do Ressons-sur-Matz.

Po południu natarcie zwolniło. Na wschód od Montdidier Francuzi natrafili na pas starych okopów z lat 1915–1916, gdzie Niemcy urządzili nową linię obrony, a ich lewe skrzydło nie przeszło poza Andechy, kilka kilometrów przed Roye. Marszałek Ferdinand Foch, który przed południem przyjechał do kwatery marszałka Douglasa Haiga, wydał tego dnia nowe wytyczne: 1 Armia miała iść dalej w stronę Ham, a 3 Armia na Lassigny i Noyon, by ostatecznie oczyścić okolice Montdidier, a potem Noyon. Odzyskanie miasta odsunęło niemiecką artylerię od linii kolejowej Paryż–Amiens, co od wiosny było jednym z głównych celów Focha.

Montdidier pozostało w ruinie. Po wojnie miasto odznaczono Krzyżem Wojennym i Legią Honorową, a w cytacie podkreślono, że zapłaciło za zwycięstwo całkowitym zniszczeniem. Odbudowa trwała do początku lat 30.