Dymisja ministra spraw zagranicznych Persji

Brytyjska chronologia wojny notuje pod 5 marca 1916 roku, że razem z premierem Persji Farmanfarmą ustąpił minister spraw zagranicznych. Chronologia nazywa go „Mohtashim ed Douleh” i odsyła do wpisu z kwietnia 1915 roku, gdy Hasan Esfandiari, Mohtaszam os-Saltane, objął ten resort w rządzie Ajn od-Dole. To pomyłka. Według perskich zestawień ministrów Esfandiari kierował dyplomacją tylko do początku lipca 1915 roku. W trzecim rządzie Mostowfiego ol-Mamalek sprawy zagraniczne prowadził sam premier, a w gabinecie Farmanfarmy, od 2 deja do 12 esfanda 1294 roku według kalendarza irańskiego, czyli od 23 grudnia 1915 do 2 marca 1916 roku, ministrem był Ali Koli Chan Ansari, noszący tytuł Moszawer ol-Mamalek. Encyclopaedia Iranica potwierdza, że pierwszy raz objął to stanowisko właśnie w rządzie Farmanfarmy.

Zawodowy dyplomata

Ansari urodził się w 1868 roku w rodzinie urzędników perskiej dyplomacji. Jego dziadek, Mirza Masud Chan Ansari, był ministrem spraw zagranicznych za szacha Mohammada w pierwszej połowie XIX wieku, a ojciec służył w perskich placówkach w Trabzonie i Astrachaniu. Tam syn nauczył się francuskiego i rosyjskiego. Do ministerstwa wstąpił jako tłumacz i w tej roli towarzyszył perskiej delegacji na koronacji cara Mikołaja II w 1896 roku. W latach 1902–1903 był pierwszym sekretarzem perskiego przedstawicielstwa w Moskwie, a w 1911 roku został wiceministrem spraw zagranicznych. Był więc urzędnikiem, a nie politykiem, i znał Rosję lepiej niż większość ówczesnych ministrów.

Krótka kadencja

Ansari prowadził dyplomację kraju, który formalnie pozostawał neutralny, ale na którego ziemiach walczyły obce armie. Posłowie państw centralnych opuścili Teheran w listopadzie 1915 roku, a rząd Farmanfarmy prowadził politykę życzliwą Ententie. Na północy i zachodzie kraju posuwali się Rosjanie, na południu stali Brytyjczycy, a w wielu prowincjach działali niemieccy agenci i ich perscy sojusznicy. Dostępne źródła nie przypisują ministrowi żadnych ważniejszych samodzielnych decyzji z tych dziesięciu tygodni. Gdy upadł rząd, odszedł razem z nim. Następcą został książę Akbar Mirza, Sarem od-Dole.

Kariera Ansariego dopiero się zaczynała. Później jeszcze kilkakrotnie kierował resortem spraw zagranicznych. W 1919 roku stanął na czele perskiej delegacji na konferencję pokojową w Paryżu, ale nie została ona do obrad dopuszczona, a rząd w Teheranie, negocjujący wtedy w tajemnicy układ z Wielką Brytanią, nie udzielił jej poparcia. Według Iraniki Brytyjczycy go nie lubili. W 1921 roku wynegocjował w Moskwie układ z Rosją Radziecką, która zrzekła się dawnych carskich koncesji w Persji. Zmarł w 1940 roku.