- Kategoria:
- Dyplomacja
- Front:
- Azja i Pacyfik
- Data:
- 23 sierpnia 1914
- Autor:
- Łukasz Skowroń
- Tagi:
- wypowiedzenie wojny, Japonia, Niemcy, Tsingtao
23 sierpnia 1914 roku Japonia wypowiedziała wojnę Niemcom. Było to pierwsze państwo spoza Europy, które przystąpiło do wojny jako samodzielny uczestnik, a nie jako część europejskiego imperium. Konflikt, zaczęty na Bałkanach, objął odtąd także Daleki Wschód i Pacyfik.
Sojusz i własne interesy
Japonię od 1902 roku wiązał z Wielką Brytanią sojusz brytyjsko-japoński. Na początku sierpnia Londyn poprosił Tokio o pomoc w zwalczaniu niemieckich okrętów na Pacyfiku. Rząd premiera Shigenobu Ōkumy, a zwłaszcza minister spraw zagranicznych Katō Takaaki, uznali, że wojna daje wyjątkową szansę. Niemcy, odległe i zajęte walkami w Europie, nie mogły obronić swoich posiadłości w Azji.
Brytyjczycy mieli wątpliwości. Obawiali się, że Japonia zechce rozszerzyć wpływy w Chinach, a Australia i Nowa Zelandia z niepokojem patrzyły na japońską ekspansję na Pacyfiku. Tokio nie dało się jednak powstrzymać. 15 sierpnia wystosowało do Niemiec ultimatum, które pozostało bez odpowiedzi. Gdy 23 sierpnia minął termin, cesarz Yoshihito ogłosił wypowiedzenie wojny.
Tsingtao i wyspy Pacyfiku
Na początku września japońskie wojska wylądowały na półwyspie Szantung w Chinach, naruszając chińską neutralność, i ruszyły na niemiecką twierdzę Tsingtao, dzisiejsze Qingdao. Po oblężeniu, w którym uczestniczył też niewielki kontyngent brytyjski, niemiecka załoga skapitulowała 7 listopada 1914 roku. Już w październiku japońska flota zajęła niemieckie wyspy na Pacyfiku na północ od równika: Mariany, Karoliny i Wyspy Marshalla. Kilka dni po wypowiedzeniu wojny Niemcom w stan wojny z Japonią weszły także Austro-Węgry.
Znaczenie
Japonia niewielkim kosztem zdobyła niemieckie posiadłości w Azji i na Pacyfiku oraz umocniła swoją pozycję w Chinach. W 1915 roku przedstawiła rządowi chińskiemu tzw. 21 żądań, które miały podporządkować Chiny japońskim wpływom. Później jej okręty eskortowały alianckie konwoje, także na Morzu Śródziemnym. Po wojnie Japonia zasiadła wśród zwycięskich mocarstw na konferencji pokojowej w Paryżu, a dawne niemieckie wyspy otrzymała jako mandat Ligi Narodów. Wiele z nich stało się w czasie II wojny światowej polem zaciekłych walk.