Pobór żonatych wchodzi w życie

24 czerwca 1916 roku nadszedł tak zwany wyznaczony dzień (appointed date) drugiej brytyjskiej ustawy o służbie wojskowej, która od 25 maja obejmowała poborem także żonatych mężczyzn od 18 do 41 lat. Od tego dnia wszystkich objętych nią mężczyzn, o ile nie podlegali wyjątkom ani nie uzyskali zwolnienia, uznawano za zaciągniętych do armii na czas wojny i od razu przeniesionych do rezerwy, skąd wojsko mogło ich wzywać do oddziałów. Ustawa wyznaczała ten dzień na trzydziesty dzień po jej uchwaleniu. Sama ustawa nie przewidywała osobnego dnia wejścia w życie, więc obowiązywała już od sankcji królewskiej 25 maja. Brytyjska chronologia wojny podaje, że weszła w życie 8 czerwca, ale tekst ustawy tej daty nie potwierdza. Pierwsze tygodnie czerwca były czasem przygotowań do 24 czerwca.

Proklamacje i wezwania

1 czerwca podsekretarz stanu w Ministerstwie Wojny Harold Tennant poinformował Izbę Gmin, że w całym kraju rozlepiane są proklamacje, które ogłaszają, że wszyscy żonaci objęci nową ustawą mogą być powołani do służby od 24 czerwca. Każdy z nich, o ile jego adres w rejestrze narodowym z 1915 roku był aktualny, miał dostać pisemne zawiadomienie. Kto takiego zawiadomienia nie otrzymał, musiał najpóźniej do 24 lipca sam zgłosić się w najbliższym biurze werbunkowym. Rozporządzeniem króla w Radzie Tajnej z tego samego dnia wydano nowe przepisy o trybunałach rozpatrujących wnioski o zwolnienie ze służby. Zastąpiły one kolejne rozporządzenia z lutego i marca. Osobne rozporządzenie dotyczyło tak zwanych komitetów zawodowych.

Do 24 czerwca żonaci, którzy nie zaciągnęli się w ramach planu lorda Derby, mogli jeszcze wstąpić do wojska jako ochotnicy albo złożyć wniosek o zwolnienie. Tennant wyjaśniał też, że uzupełnienia dla każdego pułku pochodzą najpierw z mężczyzn zdolnych do służby we własnym okręgu werbunkowym pułku, a dopiero gdy pułk nie potrzebuje więcej ludzi, rekrutów kieruje się do innych jednostek.

W cieniu śmierci Kitchenera

Machina poboru ruszała w chwili, gdy Ministerstwo Wojny straciło szefa. 5 czerwca na krążowniku Hampshire zginął lord Kitchener, który od sierpnia 1914 roku budował nową armię brytyjską z ochotników. Ministerstwem tymczasowo kierował premier Herbert Henry Asquith, a parlament, który 1 czerwca rozszedł się na przerwę, zebrał się ponownie dopiero 20 czerwca. Już pierwszego dnia po powrocie posłowie długo spierali się o los obdżektorów.

Od 24 czerwca żonaci mężczyźni w Wielkiej Brytanii byli z mocy prawa żołnierzami rezerwy. Odtąd zwolnić ze służby mógł ich już tylko trybunał albo komisja lekarska, a wezwania do oddziałów wojsko rozsyłało stopniowo, według potrzeb. Tydzień później armia brytyjska rozpoczęła ofensywę nad Sommą, która w ciągu kilku miesięcy pochłonęła setki tysięcy ludzi i przyspieszyła wcielanie nowych roczników.