Serbia w stanie wojny z Turcją

2 listopada 1914 roku Serbia wypowiedziała wojnę Imperium Osmańskiemu. Stało się to w tym samym dniu, w którym wojnę Turcji wypowiedziała Rosja, najważniejszy protektor Serbii. Rząd w Niszu, podobnie jak w sierpniu, gdy wypowiedział wojnę Niemcom, stanął u boku swoich sojuszników wobec kolejnego państwa, które przyłączyło się do Austro-Węgier.

Serbów i Turków dzieliła świeża pamięć wojny. W wojnach bałkańskich w latach 1912–1913 Serbia razem z Bułgarią, Grecją i Czarnogórą odebrała imperium niemal wszystkie posiadłości w Europie i zajęła między innymi Kosowo i dużą część Macedonii. Traktat pokojowy z Turcją Serbia podpisała w Konstantynopolu dopiero 14 marca 1914 roku, zaledwie kilka miesięcy przed wybuchem wojny światowej. Pokój między oboma państwami przetrwał więc niecałe osiem miesięcy.

Deklaracja nie miała znaczenia wojskowego. Po wojnach bałkańskich Imperium Osmańskie zachowało w Europie tylko skrawek Tracji wokół Konstantynopola, a od Serbii oddzielały je Bułgaria i Grecja. Obie armie nigdy nie starły się w tej wojnie. Serbia zresztą nie miała sił na nowe fronty. Od sierpnia odpierała kolejne ofensywy austro-węgierskie, a jej wyczerpane i pozbawione amunicji wojsko właśnie cofało się znad Driny w głąb kraju.

W Konstantynopolu wojna oznaczała koniec serbskiej placówki dyplomatycznej. 11 listopada turecka policja wkroczyła do poselstwa Serbii, podobnie jak do ambasad brytyjskiej i francuskiej, szukając ukrytych radiostacji. Ambasador neutralnych Stanów Zjednoczonych Henry Morgenthau zaprotestował, a 15 listopada kazał opieczętować budynek poselstwa.

Do stanu wojny z Turcją doszło też w przypadku Czarnogóry, choć tu sprawa jest mniej jasna. Część opracowań podaje, że Czarnogóra wypowiedziała Turcji wojnę 3 listopada 1914 roku, w innych zestawieniach z epoki ta deklaracja się nie pojawia. Według historyka wojen bałkańskich Richarda Halla Czarnogóra nigdy nie podpisała z Turcją traktatu pokojowego po wojnach bałkańskich. Tak czy inaczej, w fetwie o świętej wojnie, ogłoszonej 14 listopada w Konstantynopolu, obok Rosji, Wielkiej Brytanii i Francji wymieniono jako wrogów islamu również Serbię i Czarnogórę.