- Kategoria:
- Dyplomacja
- Front:
- Front bałkański
- Data:
- 6 sierpnia 1914
- Autor:
- Łukasz Skowroń
- Tagi:
- wypowiedzenie wojny, Serbia, Niemcy, Nikola Pašić
6 sierpnia 1914 roku Serbia wypowiedziała wojnę Niemcom. Decyzję podjął rząd premiera Nikoli Pašicia, działający w wojennej stolicy kraju, Niszu. Tydzień wcześniej Serbia została zaatakowana przez Austro-Węgry, a Niemcy od początku kryzysu stały za polityką Wiednia.
Deklaracja bez wspólnej granicy
Serbia i Niemcy nie miały wspólnej granicy, a Niemcy nie wypowiedziały wcześniej wojny Serbii. Z militarnego punktu widzenia deklaracja niewiele zmieniała: Serbia walczyła z armią austro-węgierską na swoich granicach nad Drina, Sawą i Dunajem. Miała jednak wyraźną wymowę polityczną. Belgrad pokazywał, że uważa Niemcy za współodpowiedzialne za wojnę, ponieważ to niemieckie poparcie, wyrażone już na początku lipca, umożliwiło Austro-Węgrom twardy kurs wobec Serbii.
Wypowiedzenie wojny sytuowało też Serbię jednoznacznie po stronie Ententy. W ciągu kilku dni Niemcy znalazły się w stanie wojny z Rosją, Francją i Wielką Brytanią, a Serbia dołączyła do obozu ich przeciwników jako pełnoprawny uczestnik wojny europejskiej, a nie tylko ofiara lokalnego konfliktu.
Pierwsze walki
W sierpniu 1914 roku Serbii zagrażała wyłącznie armia austro-węgierska. 12 sierpnia wojska austro-węgierskie przekroczyły Drinę i rozpoczęły inwazję. Kilka dni później Serbowie, dowodzeni przez wojewodę Radomira Putnika, odnieśli pierwsze zwycięstwo aliantów w tej wojnie w bitwie na górze Cer i wyparli najeźdźców. Kolejne austro-węgierskie ofensywy w 1914 roku również zakończyły się niepowodzeniem, a kampania serbska w tym roku była dla Wiednia pasmem porażek.
Konsekwencje
Niemcy zajęły się Serbią dopiero w 1915 roku. Jesienią tego roku połączone siły niemieckie, austro-węgierskie i bułgarskie pod dowództwem feldmarszałka Augusta von Mackensena uderzyły na Serbię z kilku stron. Kraj został zajęty, a resztki armii serbskiej wraz z rządem i królem wycofały się przez góry Albanii nad Adriatyk. Deklaracja z 6 sierpnia 1914 roku zapowiadała więc starcie, które przyszło z opóźnieniem, ale przyniosło Serbii tragiczne skutki.