Początek bitew pod Stryjem i Drohobyczem

Brytyjska chronologia wojny notuje pod 18 maja 1915 roku początek bitew pod Stryjem i Drohobyczem. Kryją się za tym walki niemiecko-austriackiej Armii Południowej generała Alexandra von Linsingena, która po przełamaniu frontu pod Gorlicami zeszła z Karpat na przedgórze i natknęła się na nową rosyjską linię obrony przed Stryjem, Doliną i Drohobyczem. Według austriackiej historii oficjalnej pierwsze natarcia na tę linię ruszyły już 16 maja, a 18 maja był trzecim dniem ataków, które nie przyniosły rozstrzygnięcia.

Z Karpat na przedgórze

Armia Południowa, złożona z dywizji niemieckich i austro-węgierskich, od stycznia walczyła w Karpatach Wschodnich. Przez całą zimę na próżno próbowała przebić się w stronę Stryja i dopiero w kwietniu zdobyła ufortyfikowane pasmo Zwinina. Wszystko zmieniło się po bitwie pod Gorlicami. Gdy wojska Mackensena ruszyły na wschód przez zachodnią Galicję, rosyjskim armiom w górach groziło odcięcie, więc zaczęły się wycofywać na północ. Linsingen wydał rozkaz ogólnego natarcia na 12 maja. W nocy na 14 maja niemiecka 1 Dywizja Piechoty i austro-węgierska brygada zajęły Skole, a 15 maja austro-węgierska 131 Brygada po krótkiej walce ulicznej wyparła Rosjan z Bolechowa.

Tego samego dnia niemiecki korpus generała Felixa von Bothmera podszedł pod Stryj, a austro-węgierski korpus generała Sándora Szurmaya na lewym skrzydle armii minął płonące szyby naftowe Borysławia i zajął wzgórza na północny zachód od miasta. Szyby podpalili wycofujący się Rosjanie, by nie oddać przeciwnikowi ropy. Armia Południowa wzięła 15 maja ponad 5 tysięcy jeńców. Wojska posuwały się jednak wolno, bo Rosjanie zniszczyli za sobą drogi i mosty, a artyleria nie nadążała za piechotą.

Nowa linia rosyjska

Meldunki z 15 maja nie pozostawiały wątpliwości, że Rosjanie wstrzymali odwrót. Ich 11 Armia generała Dmitrija Szczerbaczowa, ta sama, która zimą oblegała Przemyśl, a wiosną przeszła w Karpaty, okopała się na linii od okolic Perehińska przez przedpole Doliny i Stryja po wzgórza na wschód i na północ od Drohobycza. Dalej na zachód, za bagnami Wielkiego Błota, ciągnęły się pozycje rosyjskiej 8 Armii, które broniły podejść do Przemyśla i Lwowa.

Stawka była wysoka. Stryj był ważnym węzłem kolejowym, przez który biegła linia z Węgier przez Karpaty do Lwowa. Okolice Drohobycza i Borysławia były najważniejszym zagłębiem naftowym Galicji i całej monarchii habsburskiej. Dla Rosjan utrzymanie tej linii oznaczało osłonę skrzydła armii, które walczyły nad Sanem i na przedpolu Przemyśla.

Bezowocne natarcia

Między 16 a 18 maja ataki korpusu Szurmaya pod Drohobyczem prawie nic nie dały. Dopiero 19 maja jego lewe skrzydło, razem z oddziałem przysłanym przez sąsiednią austro-węgierską 2 Armię, posunęło się naprzód koło wsi Litynia. 20 maja wewnętrzne skrzydła korpusów Szurmaya i Bothmera zdobyły szturmem silne rosyjskie pozycje na wschód od Drohobycza i wzięły około 1800 jeńców. Bothmer na próżno próbował natomiast przebić się do Stryja, austro-węgierski korpus generała Hofmanna walczył o każdy kawałek ziemi pod Bolechowem, a pod Doliną wojska korpusu generała von Geroka nie zdołały złamać rosyjskiej obrony. Według austriackiej historii oficjalnej między 16 a 20 maja położenie Armii Południowej nigdzie nie zmieniło się w sposób rozstrzygający.

Jeszcze dalej na wschód, nad Prutem i pod Nadwórną, w tych samych dniach toczyła ciężkie walki austro-węgierska 7 Armia generała Karla Pflanzera-Baltina. Ani jej natarcie, ani rosyjskie uderzenia na Kołomyję i Nadwórną nie przyniosły powodzenia, a około 20 maja walki na tym odcinku wygasły.

Linsingen doszedł do wniosku, że ataki prowadzone osobno przez poszczególne korpusy w różnych miejscach frontu nie złamią Rosjan. Postanowił zebrać jak najwięcej sił w jednym miejscu i wymierzyć jedno silne uderzenie w stronę Stryja. Przygotowania do niego trwały kolejny tydzień. Stryj padł 31 maja, a w pierwszych dniach czerwca Rosjanie wycofali się z tego odcinka za Dniestr. Brytyjska chronologia zamyka bitwy pod Stryjem i Drohobyczem 3 czerwca.