Broń i technika
Działo kolejowe
Ciężkie działo na specjalnej lawecie kolejowej, przewożone i zwykle strzelające z torów. W I wojnie światowej najczęściej przerobione działo okrętowe, używane do ostrzału fortów, węzłów i miast za frontem.
Pomysł znano od XIX wieku, ale rozwinął się w wojnie pozycyjnej, gdy potrzebowano dział cięższych, niż mogły przewieźć drogi. Na wagonach montowano przede wszystkim zbędne działa okrętowe i nadbrzeżne. Lufę naprowadzano, przesuwając wagon po łuku toru albo obracając lawetę, a odrzut przy największych kalibrach przejmowały kotwy i podpory lub cały wagon, przetaczający się po szynach. Najwięcej typów i kalibrów miała Francja, po niej Niemcy i Wielka Brytania; w 1918 roku do Francji trafiły też amerykańskie działa okrętowe kalibru 14 cali.
W październiku 1916 roku dwie francuskie haubice kolejowe kalibru 400 mm przebiły stropy fortu Douaumont, co ułatwiło jego odbicie 24 października. Latem 1918 roku Niemcy ostrzeliwali Amiens z odległości około 25 km z działa kalibru 28 cm, przerobionego z działa okrętowego z 1904 roku. 8 sierpnia 1918 roku ten skład zdobyto pod Harbonnières, a lufę ma dziś Australijski Pomnik Wojenny w Canberze. Także działo paryskie dowożono koleją na przygotowane stanowiska.
Źródła
W kronice
(08)8 tekstów używa tego pojęcia.
1916