TheGreatWar.pl
en
← Słownik

Polityka i dyplomacja

Reparacje

Odszkodowania, które pokonane państwa centralne miały wypłacić zwycięzcom za szkody wojenne. Zasadę przyjęto w nocie Lansinga z listopada 1918 roku, a kwotę dla Niemiec ustalono w 1921 roku.

Już w czasie wojny sprzymierzeni żądali od Niemiec odbudowy Belgii i zajętych ziem Francji, odróżniając ją od dawnej kontrybucji wojennej. W nocie Lansinga z 5 listopada 1918 roku, która przyjmowała czternaście punktów za podstawę pokoju, zastrzegli, że Niemcy wynagrodzą wszystkie szkody wyrządzone ludności cywilnej i jej mieniu „na lądzie, na morzu i z powietrza”. Rozejm nie przesądził kwoty. Traktat wersalski w artykule 231 obarczył Niemcy i ich sojuszników odpowiedzialnością za straty, a jej wysokość miała ustalić Komisja Odszkodowań.

W maju 1921 roku komisja określiła zobowiązania na 132 miliardy marek w złocie, z czego bezwarunkowo należne było 50 miliardów. Spór o spłaty doprowadził w 1923 roku do zajęcia Zagłębia Ruhry, potem do planów Dawesa (1924) i Younga (1929), a konferencja w Lozannie w 1932 roku praktycznie je zakończyła. Ile Niemcy naprawdę zapłaciły, ocenia się różnie: od około 17–20 miliardów marek według historyków i samej komisji do prawie 68 miliardów według rządu niemieckiego. Reparacje nałożono też na Bułgarię, Austrię i Węgry, ale zapłaciły one niewiele.

Źródła

  1. World War I reparations · Wikipedia (en)
  2. history.state.gov · paris peace
  3. zpe.gov.pl · D7Q1XVG6F

W kronice

(05)

5 tekstów używa tego pojęcia.