Polityka i dyplomacja
Rozejm
Umowa walczących stron o wstrzymaniu działań wojennych, ogólnym lub na części frontu, zawierana przed traktatem pokojowym. Najsłynniejszy rozejm I wojny podpisano w Compiègne 11 listopada 1918 roku.
Konwencja haska z 1907 roku określała rozejm jako zawieszenie operacji wojennych za obopólną zgodą; mógł być ogólny albo lokalny i nie kończył formalnie stanu wojny. W latach 1914–1918 zawierano zarówno krótkie lokalne rozejmy, jak rozejm bożonarodzeniowy z 1914 roku, jak i rozejmy, którymi całe państwa wychodziły z wojny.
Na wschodzie Rumunia podpisała rozejm w Fokszanach 9 grudnia 1917, a Rosja Sowiecka w Brześciu 15 grudnia 1917 roku. Jesienią 1918 roku z wojny kolejno wychodziły państwa centralne: Bułgaria w Salonikach 29 września, Turcja w Mudros 30 października, Austro-Węgry w Villa Giusti 3 listopada, a Niemcy w Compiègne 11 listopada. Ten ostatni zbiegł się z przejęciem władzy wojskowej w Warszawie przez Józefa Piłsudskiego i dlatego 11 listopada jest w Polsce Narodowym Świętem Niepodległości.
Źródła
W kronice
(292)292 teksty używają tego pojęcia.
1913
1914
- 8 sierpniaPoczątek działań wojennych w Afryce Wschodniej
- 8 sierpniaKampania wschodnioafrykańska
- 23 sierpniaBitwa pod Mons
- 25 sierpniaOblężenie Maubeuge
- 3 wrześniaBenedykt XV wybrany papieżem
- 7 wrześniaKapitulacja Maubeuge
- 28 wrześniaGenerał Barrett dowódcą wyprawy do Mezopotamii
- 13 październikaBitwa pod Armentières
- 31 październikaIndyjski Korpus Ekspedycyjny „B” pod Mombasą
- 2 listopadaPoczątek bitwy pod Tangą
- 2 listopadaBitwa pod Tangą
- 5 listopadaBelgia odrzuca mediację papieża
- 6 listopadaKampania mezopotamska
- 4 grudniaWapshare zastępuje Aitkena
- 7 grudniaBrytyjski poseł przy Watykanie
- 25 grudniaRozejm bożonarodzeniowy
1915
- 26 styczniaKampania synajsko-palestyńska
- 19 lutegoKampania gallipolijska
- 23 lutegoBrytyjczycy zajmują Lemnos
- 9 marcaKoniec bombardowania Smyrny
- 15 marcaBrytyjska eskadra odpływa spod Smyrny
- 20 marcaWielka Brytania obiecuje Grecji Lemnos
- 15 majaDymisja lorda Fishera
- 25 majaZatopienie pancernika Triumph
- 10 czerwcaKapitulacja Garui
- 19 czerwcaPołudniowoafrykańczycy ruszają na Otavifontein
- 4 lipcaTurcy zajmują Lahidż
- 30 lipcaApel Benedykta XV o pokój
- 5 październikaFront salonicki
1916
- 5 styczniaPodbój Czarnogóry
- 6 styczniaBitwa pod Mojkovacem
- 8 styczniaBitwa o Lovćen
- 10 styczniaAustriacy zdobywają Lovćen
- 12 styczniaCzarnogóra prosi o rozejm
- 13 styczniaAustriacy zajmują Cetynię
- 15 styczniaRząd serbski przenosi się do Brindisi
- 20 styczniaKoniec rozejmu w Czarnogórze
- 21 styczniaNieudany atak pod Hanną
- 21 styczniaPierwsza bitwa pod Hanną
- 22 kwietniaTrzeci atak na Sannajjat
- 10 czerwcaPowstanie arabskie
- 1 lipcaPierwszy dzień bitwy nad Sommą
- 19 lipcaBitwa pod Fromelles
- 5 grudniaDymisja Asquitha
- 30 grudniaChińscy robotnicy we Francji
1917
- 8 styczniaNiemcy zdobywają Fokszany
- 31 marcaList cesarza Karola do księcia Sykstusa
- 24 kwietniaBitwa pod Dojranem (1917)
- 9 czerwcaRosja odrzuca niemiecką propozycję rozejmu
- 22 lipcaSyjam wypowiada wojnę Niemcom i Austro-Węgrom
- 6 sierpniaBitwa pod Mărășești
- 12 październikaPierwsza bitwa pod Passchendaele
- 12 październikaPierwsza bitwa pod Passchendaele
- 26 październikaBrazylia wypowiada wojnę Niemcom
- 7 listopadaRewolucja październikowa
- 8 listopadaPowstanie Rady Komisarzy Ludowych
- 14 listopadaUcieczka Kiereńskiego
- 15 listopadaBolszewicy zdobywają Moskwę
- 20 listopadaProklamowanie Ukraińskiej Republiki Ludowej
- 21 listopadaBolszewicy proponują rozejm
- 23 listopadaWalki o las Bourlon
- 27 listopadaRosyjscy parlamentariusze za liniami niemieckimi
- 29 listopadaWielka konferencja międzysojusznicza w Paryżu
- 30 listopadaAustro-Węgry przyjmują propozycję rokowań
- 1 grudniaPierwsze posiedzenie Najwyższej Rady Wojennej
- 3 grudniaPoczątek rokowań rozejmowych w Brześciu
- 3 grudniaŚmierć generała Duchonina
- 5 grudniaTymczasowy rozejm na froncie wschodnim
- 7 grudniaStany Zjednoczone wypowiadają wojnę Austro-Węgrom
- 9 grudniaRozejm w Fokszanach
- 11 grudniaDeklaracja Taryby
- 15 grudniaRozejm w Brześciu Litewskim
- 15 grudniaProklamowanie Mołdawskiej Republiki Demokratycznej
- 16 grudniaKuba wypowiada wojnę Austro-Węgrom
- 22 grudniaPoczątek rokowań pokojowych w Brześciu
1918
- 5 styczniaZawieszenie rokowań w Brześciu
- 8 styczniaCzternaście punktów Wilsona
- 20 styczniaZatopienie Breslau
- 20 styczniaBitwa pod Imbros
- 26 styczniaGoeben ściągnięty z mielizny
- 27 styczniaMisja Dunsterville'a
- 28 styczniaZerwanie stosunków Rosji z Rumunią
- 28 styczniaPowołanie Armii Czerwonej
- 6 lutegoNiemieckie ultimatum dla Rumunii
- 9 lutegoAverescu premierem Rumunii
- 10 lutegoAni wojna, ani pokój
- 18 lutegoPoczątek operacji Faustschlag
- 18 lutegoOperacja Faustschlag
- 19 lutegoBolszewicy godzą się na pokój
- 24 lutegoTurcy odbijają Trapezunt
- 24 lutegoEstonia ogłasza niepodległość
- 24 lutegoPoczątek rokowań w Bukareszcie
- 26 lutegoZatopienie statku szpitalnego Glenart Castle
- 28 lutegoWznowienie rokowań pokojowych
- 3 marcaTraktat brzeski
- 4 marcaNiemcy zajmują Narwę
- 5 marcaPokój w Buftei
- 12 marcaDymisja Averescu
- 12 marcaMoskwa stolicą Rosji
- 17 marcaNiemcy zajmują Mikołajów
- 18 marcaAlianci odrzucają traktat brzeski
- 18 marcaMarghiloman premierem Rumunii
- 20 marcaSojuszniczy komitet blokady
- 2 kwietniaMirbach ambasadorem w Moskwie
- 4 kwietniaZatopienie brytyjskich okrętów podwodnych w Helsinkach
- 8 kwietniaNiemcy zajmują Charków
- 23 kwietniaDymisja Motono
- 25 kwietniaTurcy zajmują Kars
- 4 majaRozejm w Korieniewie
- 7 majaPokój w Bukareszcie
- 21 majaBitwa pod Sardarabadem
- 31 majaCooreman premierem Belgii
- 12 czerwcaRozejm ukraińsko-rosyjski
- 9 lipcaHintze ministrem spraw zagranicznych
- 12 lipcaHaiti wypowiada wojnę Niemcom
- 15 lipcaDruga bitwa nad Marną
- 18 lipcaKontrofensywa Mangina
- 19 lipcaHonduras wypowiada wojnę Niemcom
- 8 sierpniaPoczątek bitwy pod Amiens
- 8 sierpniaPoczątek bitwy pod Montdidier
- 8 sierpniaBitwa pod Amiens
- 8 sierpniaOfensywa stu dni
- 14 sierpniaNarada w Spa
- 26 sierpniaBitwa o Baku
- 12 wrześniaBitwy o Linię Hindenburga
- 15 wrześniaUpadek Baku
- 15 wrześniaAustriacka nota pokojowa
- 15 wrześniaBitwa pod Dobrym Polem
- 15 wrześniaOfensywa nad Wardarem
- 18 wrześniaBitwa pod Dojranem
- 19 wrześniaBitwa pod Megiddo
- 22 wrześniaBrytyjczycy zajmują Dojran
- 26 wrześniaPoczątek ofensywy Moza-Argonne
- 26 wrześniaOfensywa Moza-Argonne
- 27 wrześniaBitwa o Kanał du Nord
- 28 wrześniaPoczątek piątej bitwy pod Ypres
- 28 wrześniaPiąta bitwa pod Ypres
- 29 wrześniaPoczątek bitwy o Kanał Saint-Quentin
- 29 wrześniaLudendorff żąda rozejmu
- 29 wrześniaBitwa o Kanał Saint-Quentin
- 30 wrześniaRozejm w Salonikach
- 30 wrześniaDymisja Hertlinga
- 2 październikaKoniec piątej bitwy pod Ypres
- 2 październikaKoniec bitwy o Kanał Saint-Quentin
- 2 październikaBombardowanie Durrës
- 3 październikaPoczątek bitwy o linię Beaurevoir
- 3 październikaAbdykacja Ferdynanda
- 3 październikaMax Badeński kanclerzem
- 3 październikaWłosi odbijają Berat
- 4 październikaNoty pokojowe do Wilsona
- 5 październikaSerbowie odbijają Vranje
- 7 październikaDeklaracja Rady Regencyjnej
- 8 październikaPoczątek bitwy pod Cambrai
- 8 październikaPierwsza odpowiedź Wilsona
- 8 październikaBitwa pod Cambrai
- 9 październikaScheuch ministrem wojny
- 10 październikaZatopienie „Leinstera”
- 10 październikaFrancuzi odbijają Prisztinę
- 12 październikaAlianci odbijają Nisz
- 14 październikaPoczątek bitwy pod Kortrijk
- 14 październikaDruga nota Wilsona
- 14 październikaIzzet Pasza wielkim wezyrem
- 14 październikaTurecka nota pokojowa
- 14 październikaBitwa pod Kortrijk
- 15 październikaKoniec bitwy w Szampanii i Argonnach
- 16 październikaManifest cesarza Karola
- 17 październikaBitwa nad Selle
- 18 październikaOdpowiedź Wilsona dla Austro-Węgier
- 18 październikaDeklaracja waszyngtońska
- 20 październikaManifest króla Mikołaja
- 22 październikaStarcie pod Imadem
- 23 październikaPoczątek marszu na Mosul
- 23 październikaTrzecia nota Wilsona
- 23 październikaBitwa pod Szarkatem
- 24 październikaOstateczna dymisja Wekerlego
- 24 październikaAndrássy ministrem spraw zagranicznych
- 24 październikaBitwa pod Vittorio Veneto
- 24 październikaTrzecia bitwa o Monte Grappa
- 25 październikaBrytyjczycy ponownie zajmują Kirkuk
- 25 październikaPrzemówienie Korfantego w Reichstagu
- 26 październikaZajęcie Aleppo
- 26 październikaDymisja Ludendorffa
- 27 październikaAustro-Węgry proszą o rozejm
- 28 październikaZajęcie Muslimiji
- 28 październikaNiepodległość Czechosłowacji
- 29 październikaNiepodległość Państwa SHS
- 30 październikaRozejm w Mudros
- 30 październikaKapitulacja pod Szarkatem
- 31 październikaWłosi zajmują Szkodrę
- 31 październikaRewolucja w Wiedniu i Budapeszcie
- 1 listopadaSerbowie ponownie odbijają Belgrad
- 1 listopadaBrytyjczycy zajmują Merw
- 1 listopadaZatopienie „Viribus Unitis”
- 1 listopadaFałszywa wiadomość o abdykacji Borysa
- 1 listopadaObrona Lwowa
- 2 listopadaSłoweńcy przejmują Krainę
- 3 listopadaRozejm w Villa Giusti
- 3 listopadaWłosi zajmują Triest
- 3 listopadaBunt w Kilonii
- 4 listopadaPoczątek bitwy nad Sambrą
- 4 listopadaKoniec bitwy pod Vittorio Veneto
- 4 listopadaWłosi zajmują Bar
- 4 listopadaBrytyjczycy zajmują Mosul
- 4 listopadaŚmierć Wilfreda Owena
- 4 listopadaBitwa nad Sambrą
- 5 listopadaFoch naczelnym wodzem przeciw Niemcom
- 5 listopadaWłosi w Fiume
- 5 listopadaNota Lansinga
- 6 listopadaFrancuzi zajmują Rethel
- 6 listopadaAmerykanie pod Sedanem
- 8 listopadaNiemieccy parlamentariusze u Focha
- 8 listopadaBrytyjczycy odbijają Maubeuge
- 8 listopadaDymisja Marghilomana
- 9 listopadaZajęcie Aleksandretty
- 9 listopadaZatopienie „Britannii”
- 9 listopadaRewolucja w Berlinie
- 10 listopadaFrancuzi odbijają Mézières
- 10 listopadaBelgowie odbijają Gandawę
- 10 listopadaRumunia wraca do wojny
- 10 listopadaCesarz Wilhelm w Holandii
- 10 listopadaPiłsudski wraca do Warszawy
- 10 listopadaZatopienie HMS Ascot
- 11 listopadaBrytyjczycy odbijają Mons
- 11 listopadaRozejm w Compiègne
- 11 listopadaUznanie Łotwy i Estonii
- 11 listopadaOdzyskanie niepodległości przez Polskę
- 12 listopadaKobiety w Niemczech otrzymują prawa wyborcze
- 13 listopadaAlianci w Konstantynopolu
- 13 listopadaRozejm belgradzki
- 14 listopadaZawieszenie broni w Afryce Wschodniej
- 14 listopadaZatonięcie „Cochrane”
- 14 listopadaPowstanie Naczelnej Rady Ludowej
- 15 listopadaKrążownik „Königsberg” w zatoce Forth
- 16 listopadaPochód aliantów nad Ren
- 17 listopadaFrancuzi wkraczają do Miluzy
- 17 listopadaBrytyjczycy wracają do Baku
- 18 listopadaNiemcy opuszczają Francję
- 18 listopadaBelgowie wracają do Brukseli
- 18 listopadaWłosi wzmacniają Fiume
- 19 listopadaFrancuzi wkraczają do Metzu
- 19 listopadaBelgowie wracają do Antwerpii
- 20 listopadaKapitulacja U-Bootów
- 20 listopadaMaruszewski w Archangielsku
- 21 listopadaInternowanie Floty Pełnomorskiej
- 21 listopadaBrytyjczycy zajmują Namur
- 22 listopadaFrancuzi wkraczają do Strasburga
- 22 listopadaPolacy zdobywają Lwów
- 25 listopadaKapitulacja Lettow-Vorbecka
- 26 listopadaAlianci na granicy Niemiec
- 26 listopadaAlianci w Sewastopolu
- 28 listopadaBolszewicy zdobywają Narwę
- 30 listopadaRząd rumuński wraca do Bukaresztu
- 1 grudniaAlianci wkraczają do Niemiec
- 4 grudniaZatonięcie „Cassandry”
- 6 grudniaBrytyjczycy wkraczają do Kolonii
- 8 grudniaAmerykanie zajmują Koblencję
- 9 grudniaBrytyjczycy odbijają Lahidż
- 10 grudniaBolszewicy zajmują Mińsk
- 13 grudniaBrytyjczycy zajmują Al-Hudajdę
- 13 grudniaWilson przybywa do Europy
- 14 grudniaPrzedłużenie rozejmu
- 14 grudniaZamach na Sidónia Paisa
- 14 grudniaWybory w Wielkiej Brytanii
- 17 grudniaDymisja Scheucha
- 18 grudniaNiemcy opuszczają Dorpat
- 18 grudniaFrancuzi lądują w Odessie
- 22 grudniaBrytyjczycy w Batumi
- 27 grudniaPowstanie wielkopolskie
- 30 grudniaAlianci zajmują Kodysz
1919
- 14 lutegoPoczątek wojny polsko-bolszewickiej
- 16 lutegoRozejm w Trewirze
- 19 marcaKoniec oblężenia Lwowa
- 14 majaPolska ofensywa we wschodniej Galicji
- 7 czerwcaOfensywa czortkowska
- 23 czerwcaBitwa pod Kiesią
- 25 czerwcaRada Najwyższa zezwala Polsce na zajęcie Galicji Wschodniej
- 28 czerwcaPolska podpisuje traktat wersalski
- 20 październikaJudenicz pod Piotrogrodem
1920
1921