TheGreatWar.pl
en
← Słownik

Okupacja i ludność

Cenzura

Wojskowa i państwowa kontrola prasy, listów, telegramów i widowisk, która miała ukryć przed wrogiem informacje wojskowe i chronić morale. W czasie wojny wprowadziły ją wszystkie walczące państwa i okupanci.

Podstawą cenzury były ustawy wojenne i stan oblężenia. We Francji opierała się na ustawie o stanie oblężenia z 1849 roku i uchwalonej bez debaty ustawie z 5 sierpnia 1914 roku o niedyskrecjach prasy, w Wielkiej Brytanii na ustawie o obronie królestwa z 8 sierpnia 1914 roku, a w Niemczech na stanie oblężenia, który oddawał cenzurę dowódcom okręgów wojskowych. W Austrii od lipca 1914 roku obowiązywała cenzura prewencyjna, a o wojnie wolno było pisać tylko na podstawie komunikatów oficjalnych.

Cenzorzy czytali listy z frontu i wykreślali z gazet ruchy i liczebność wojsk, katastrofy i straty, a często także krytykę rządu. Francuskie dzienniki wychodziły z białymi plamami po usuniętych tekstach, a cenzurę przedstawiano jako „Anastazję” z nożycami. Na okupowanych ziemiach polskich, litewskich i belgijskich cenzura okupanta blokowała publikację politycznych uchwał i deklaracji. Złagodzenie cenzury było jednym z żądań opozycji, a we Francji trwała do 1919 roku.

Źródła

  1. Defence of the Realm Act 1914 · Wikipedia (en)
  2. expo-grande-guerre-biu-cujas.univ-paris1.fr
  3. quotidien-parisiens-grande-guerre.paris.fr · chapitre anastasie

W kronice

(35)

35 tekstów używa tego pojęcia.