Wojna na morzu
Kontrabanda wojenna
Towary, które strona wojująca może zatrzymać i skonfiskować na morzu, także na statku neutralnym, jeśli płyną do przeciwnika. Rozszerzanie list kontrabandy było głównym prawnym narzędziem blokady Niemiec.
Deklaracja londyńska z 26 lutego 1909 roku, uzgodniona przez dziesięć państw morskich, dzieliła towary na trzy grupy. Kontrabandę bezwzględną, czyli broń, amunicję i sprzęt wojskowy, można było zająć w drodze do nieprzyjaciela, także przez port neutralny. Kontrabandę względną, towary podwójnego użytku, jak żywność, paliwo czy złoto, tylko w drodze do sił lub władz przeciwnika i nie przez port neutralny. Na liście wolnej były m.in. surowce włókiennicze, kauczuk i rudy. Deklaracji nikt nie ratyfikował, bo odrzuciła ją brytyjska Izba Lordów.
W sierpniu 1914 roku Wielka Brytania i Francja ogłosiły, że będą ją stosować z własnymi zmianami. W kolejnych miesiącach przenosiły towary z listy wolnej i względnej na bezwzględną, a kontrabandę względną zatrzymywały także w drodze do portów neutralnych, jeśli jej celem były Niemcy. Państwa neutralne, zwłaszcza Stany Zjednoczone i Holandia, protestowały. 7 lipca 1916 roku sojusznicy odstąpili od deklaracji, a pod koniec wojny niemal każdy ładunek płynący do Niemiec traktowano jak kontrabandę.
Źródła
W kronice
(48)48 tekstów używa tego pojęcia.
1914
- 4 sierpniaWielka Brytania ogłasza listę kontrabandy wojennej
- 11 sierpniaFrancja ogłasza pierwszą listę kontrabandy
- 20 sierpniaWielka Brytania modyfikuje deklarację londyńską
- 25 sierpniaFrancja ogłasza nowy dekret o kontrabandzie
- 3 wrześniaFrancja przyjmuje deklarację londyńską ze zmianami
- 4 wrześniaNiemcy akceptują deklarację londyńską
- 5 wrześniaPakt londyński
- 10 wrześniaPierwsza zdobycz Emdena na Oceanie Indyjskim
- 21 wrześniaWielka Brytania rozszerza listę kontrabandy
- 22 październikaUSA rezygnują z deklaracji londyńskiej
- 29 październikaWielka Brytania zaostrza zasady kontrabandy
- 2 listopadaMorze Północne strefą wojenną
- 6 listopadaFrancja zmienia listę kontrabandy
- 9 listopadaKonwencja brytyjsko-francuska o pryzach
- 13 listopadaHolandia protestuje przeciw zmianom deklaracji londyńskiej
- 23 listopadaPowstaje Holenderski Zamorski Trust
- 23 grudniaKolejna brytyjska lista kontrabandy
- 29 grudniaLondyn broni blokady przed protestem USA
1915
- 3 styczniaFrancuska lista kontrabandy
- 8 styczniaPorozumienie w sprawie kauczuku
- 28 styczniaZatopienie żaglowca William P. Frye
- 4 lutegoNiemcy ogłaszają strefę wojenną wokół Wysp Brytyjskich
- 11 lutegoDacia wypływa do Bremy
- 15 lutegoBrytyjsko-francuska umowa pryzowa
- 18 lutegoPoczątek niemieckiej blokady podwodnej
- 1 marcaBlokada Niemieckiej Afryki Wschodniej
- 1 marcaBrytyjsko-francuska deklaracja przeciw handlowi Niemiec
- 11 marcaBrytyjskie rozporządzenie odwetowe
- 12 marcaFrancuskie dekrety odwetowe
- 18 marcaPorozumienie w sprawie amerykańskiej bawełny
- 19 marcaHolenderski protest przeciw blokadzie
- 25 marcaZatopienie holenderskiego parowca Medea
- 3 czerwcaPierwsza konferencja aliantów w sprawie wojny gospodarczej
- 23 wrześniaPorozumienie z Holenderskim Trustem Zamorskim
- 24 listopadaPorozumienie z duńskimi kupcami
- 7 grudniaDoniesienia o porozumieniu Francji z Holenderskim Trustem Zamorskim
1916
- 23 lutegoRobert Cecil ministrem blokady
- 14 czerwcaParyska konferencja gospodarcza aliantów
- 27 czerwcaRatyfikacja postanowień konferencji gospodarczej
- 7 lipcaUchylenie deklaracji londyńskiej
- 28 lipcaFormalny protest USA przeciw czarnej liście
- 8 październikaU-53 u wybrzeży Stanów Zjednoczonych
- 21 grudniaSeeadler wypływa w rejs
1917