grudzień

• 01

  • Bułgarzy zajmują PrizrenPod koniec listopada 1915 bułgarska 3 Dywizja zajęła Prizren, ostatnią siedzibę serbskich władz w kraju, i wzięła tysiące jeńców oraz ogromne łupy.
  • Włochy ogłaszają przystąpienie do paktu londyńskiego1 grudnia 1915 Sonnino ogłosił w otwartej po półrocznej przerwie Izbie Deputowanych, że Włochy przystąpiły do paktu londyńskiego, i obiecał pomoc Serbii.
• 02

  • Bułgarzy zajmują BitolęNa początku grudnia 1915 bułgarska kawaleria weszła do Bitoli, drugiego miasta serbskiej Macedonii. Jej obrońcy cofnęli się nie do Salonik, lecz do Albanii.
  • Francuzi opuszczają KrivolakNa początku grudnia 1915 Francuzi wycofali się spod Krivolaku i z pętli Wardaru i Crnej Reki, zanim Bułgarzy zdążyli na nich uderzyć.
• 03

  • Brytyjczycy docierają do Al-Kutu3 grudnia 1915 wyczerpana dywizja Townshenda weszła do Al-Kutu po odwrocie spod Ktezyfonu. Townshend postanowił bronić miasta i czekać na odsiecz.
  • Joffre naczelnym wodzem armii francuskich3 grudnia 1915 ogłoszono dekret, który czynił Joffre'a wodzem wszystkich armii francuskich, także w Salonikach i nad Dardanelami, poza Afryką Północną.
  • Rząd serbski w SzkodrzeNa początku grudnia 1915 serbski rząd i naczelne dowództwo zaczęły działać w Szkodrze, mieście zajętym przez Czarnogórę, do którego ściągały resztki armii.
• 04

  • USA żądają odwołania Boy-Eda i Papena4 grudnia 1915 Lansing potwierdził notą żądanie odwołania niemieckich attaché Boy-Eda i Papena, których rząd USA wiązał z nielegalnymi akcjami w Ameryce.
• 05

  • Walki pod Demir Kapiją5 i 6 grudnia 1915 francuska straż tylna broniła przełomu Wardaru pod Demir Kapiją. Bułgarzy próbowali wyprzedzić Francuzów górami i odciąć im odwrót.
  • Townshend przygotowuje obronę Al-KutuOd 4–5 grudnia 1915 dywizja Townshenda okopywała się w Al-Kucie. W mieście zostało ponad 6000 mieszkańców, a zapasów miało starczyć na dwa miesiące.
• 06

  • Austro-węgierska eskadra ostrzeliwuje Durrës6 grudnia 1915 krążownik Helgoland z niszczycielami zatopił żaglowce z zaopatrzeniem dla Serbów, m.in. w Durrës. Dzień wcześniej Novara napadła na Medua.
  • Zdobycie PećiNa początku grudnia 1915 Austro-Węgrzy zdobyli czarnogórską Peć, przez którą cofały się główne siły serbskie. Znaleźli tam blisko sto ukrytych dział.
  • Brytyjska presja gospodarcza na Grecję6 grudnia 1915 Wielka Brytania objęła Grecję ograniczeniami eksportowymi. Wstrzymane dostawy i zatrzymane statki miały zmusić Ateny do ustępstw.
  • Druga konferencja w Chantilly6–8 grudnia 1915 w kwaterze Joffre'a w Chantilly dowódcy sprzymierzonych uzgodnili na 1916 rok jednoczesne ofensywy na wszystkich głównych frontach.
• 07

  • Kluczowe wydarzeniePoczątek oblężenia Al-Kutu7 grudnia 1915 wojska osmańskie zaczęły otaczać Al-Kut, w którym broniła się dywizja Townshenda. Nureddin wezwał Brytyjczyków do kapitulacji.
  • Walki pod Kosturino7 grudnia 1915 Bułgarzy w gęstej mgle przełamali front brytyjskiej 10 Dywizji pod Kosturino. Zaczął się odwrót Brytyjczyków z serbskiej Macedonii.
  • Doniesienia o porozumieniu Francji z Holenderskim Trustem ZamorskimBrytyjska chronologia podaje, że 7 grudnia 1915 Francja zawarła porozumienie z Holenderskim Zamorskim Trustem. Inne źródła tego nie potwierdzają.
• 08

  • Rozkaz ewakuacji Suvli i Anzac8 grudnia 1915 nad Dardanele dotarł rozkaz z Londynu. Gabinet postanowił ewakuować Suvlę i Anzac, a przylądek Helles na razie utrzymać.
  • Bułgarzy zajmują Debar i OchrydęNa początku grudnia 1915 Bułgarzy zajęli Debar i Ochrydę na zachodnim skraju serbskiej Macedonii. Ostatnie serbskie oddziały cofały się stąd do Albanii.
• 09

  • Sarrail żąda wycofania wojsk greckich z Salonik9 grudnia 1915 generał Sarrail przedstawił greckiemu wysłannikowi żądania Ententy. Chciał umocnić Saloniki, usunąć z nich Greków i przejąć fort Kara Burun.
• 10

  • Koniec czwartej bitwy nad Isonzo10 grudnia 1915 brytyjska chronologia kończy czwartą bitwę nad Isonzo. Dzień wcześniej załamało się ostatnie większe natarcie Włochów na Monte San Michele.
  • Niemcy odwołują Boy-Eda i Papena10 grudnia 1915 Bernstorff zawiadomił Lansinga, że cesarz odwołał attaché Boy-Eda i Papena. Wcześniej Berlin przez kilka dni domagał się wyjaśnień.
  • Castelnau szefem sztabu Joffre'a10 grudnia 1915 generał Noël de Castelnau, dowódca ofensywy w Szampanii, został szefem sztabu i zastępcą naczelnego wodza armii francuskich Joffre'a.
• 11

  • Bułgarzy zajmują Dojran i Gewgeliję11 i 12 grudnia 1915 Francuzi i Brytyjczycy wycofali się za grecką granicę, a Bułgarzy weszli do Dojranu i Gewgeliji. Na granicy pościg się zatrzymał.
  • Grecja odrzuca żądanie Ententy11 grudnia 1915 do Salonik dotarła odpowiedź Aten. Grecy nie oddali miasta i fortu Kara Burun, ale obiecali, że nie przeszkodzą sprzymierzonym w jego obronie.
  • Yuan Shikai przyjmuje tron11 grudnia 1915 chińska Rada Stanu ogłosiła wynik głosowania za monarchią i ofiarowała Yuan Shikaiowi tron. Prezydent odmówił, a nazajutrz go przyjął.
• 12

  • Von der Goltz dowódcą w Mezopotamii12 grudnia 1915 feldmarszałek Colmar von der Goltz przybył do kwatery Nureddina pod oblężonym Al-Kutem i zakazał dalszych szturmów. Postawił na blokadę.
• 13

  • Starcie w Wadi SenabOd 11 do 13 grudnia 1915 kolumna z Marsa Matruh dwa razy starła się z bractwem Sanusijja. Wojska bractwa odparto, ale zginął podpułkownik Snow.
  • Złagodzenie presji na Grecję13 grudnia 1915 Londyn częściowo złagodził nacisk gospodarczy na Grecję. Zwolniono greckie statki, ale dostawy towarów do Grecji nadal ograniczano.
• 14

  • Rosjanie zajmują Hamadan14 grudnia 1915 korpus Baratowa zajął Hamadan. Perscy żandarmi i ochotnicy, rozbici na przełęczy Sultan Bulagh, oddali miasto bez dalszej walki.
  • Bułgarsko-grecka strefa neutralnaW połowie grudnia 1915 Bułgaria i Grecja uzgodniły pas neutralny wzdłuż granicy. Wojska obu stron miały się cofnąć o dwa kilometry, by uniknąć starć.
• 15

  • Ostatnie wojska Ententy opuszczają MacedonięW połowie grudnia 1915 ostatnie wojska Ententy opuściły serbską Macedonię. Bułgarzy stanęli na greckiej granicy, a sprzymierzeni cofnęli się pod Saloniki.
  • Wojska osmańskie zajmują Kasr-e Szirin15 grudnia 1915 wojska osmańskie zajęły Kasr-e Szirin na granicy z Persją. Turcy szli na pomoc Niemcom i perskim emigrantom przeciw Rosjanom.
  • Dymisja Johna Frencha15 grudnia 1915 chronologia notuje dymisję marszałka Johna Frencha. Rząd zmusił go do oddania dowództwa wojsk brytyjskich we Francji po klęsce pod Loos.
• 17

  • Zatonięcie krążownika Bremen17 grudnia 1915 niemiecki krążownik lekki Bremen wszedł na rosyjskie miny pod Windawą i zatonął wraz z torpedowcem V 191. Zginęło 200–250 marynarzy.
  • Utrata sterowca LZ 3917 grudnia 1915 rosyjska artyleria trafiła nad Równem niemiecki sterowiec LZ 39. Załoga zdołała wylądować koło Łucka, ale statku nie dało się uratować.
• 19

  • Kluczowe wydarzeniePoczątek ewakuacji Suvli i AnzacW nocy z 18 na 19 grudnia 1915 z Suvli i Anzac odpłynęła połowa ostatnich załóg. Nazajutrz pozostali żołnierze udawali przed Turkami zwykły dzień.
  • Haig dowódcą wojsk brytyjskich we Francji19 grudnia 1915 gen. Douglas Haig przejął od Johna Frencha dowództwo Brytyjskiego Korpusu Ekspedycyjnego. Miał nim dowodzić do końca wojny.
• 20

  • Koniec ewakuacji Suvli i AnzacNad ranem 20 grudnia 1915 ostatni żołnierze odpłynęli spod Suvli i Anzac. Turcy odkryli odwrót dopiero po świcie, a straty aliantów były znikome.
  • Włosi obsadzają DurrësW połowie grudnia 1915 do albańskiego Durrës dotarła z Wlory włoska brygada Savona. Port miał osłaniać zaopatrzenie i ewakuację armii serbskiej.
• 22

  • Kiggell zastępuje Robertsona22 grudnia 1915 gen. Launcelot Kiggell został szefem sztabu generalnego BEF po Williamie Robertsonie, który wyjeżdżał do Londynu.
  • Dymisja Archibalda Murraya22 grudnia 1915 gen. Archibald Murray ustąpił ze stanowiska szefa Imperialnego Sztabu Generalnego. Na pożegnanie zostawił plan skupienia sił we Francji.
• 23

  • Brytyjskie łodzie na jeziorze Tanganika23 grudnia 1915 nad jeziorem Tanganika zwodowano brytyjskie motorówki Mimi i Toutou, przywiezione z Anglii przez pół Afryki koleją, traktorami i rzeką.
  • William Robertson szefem Imperialnego Sztabu Generalnego23 grudnia 1915 gen. William Robertson został szefem Imperialnego Sztabu Generalnego. Postawił warunek, że to on, a nie Kitchener, doradza rządowi w strategii.
  • Brytyjska czarna lista23 grudnia 1915 brytyjska ustawa pozwoliła zakazać handlu z firmami w krajach neutralnych związanymi z wrogiem. Ich nazwy miały trafiać na czarną listę.
• 24

  • Dymisja Mostowfiego ol-Mamalek24 grudnia 1915 premier Persji Mostowfi ol-Mamalek podał się do dymisji. Nie ściągnął deputowanych z Kumu, a Rosjanie zajmowali kolejne miasta.
• 25

  • Wigilijny szturm na Al-Kut24 grudnia 1915 Turcy przypuścili największy szturm na fort w Al-Kucie. Walka trwała do nocy, a w Boże Narodzenie obrońcy wciąż trzymali ruiny fortu.
  • Starcie w Wadi MadżidW Boże Narodzenie 1915 Siły Zachodniej Granicy zaatakowały obóz bractwa Sanusijja pod Marsa Matruh i wyparły jego wojska z Wadi Madżid.
  • Farmanfarma premierem PersjiPod koniec grudnia 1915 premierem Persji został książę Abdolhosejn Mirza Farmanfarma z rodu Kadżarów, od lat związany z Brytyjczykami.
• 26

  • Zdobycie kanonierki Kingani26 grudnia 1915 brytyjskie motorówki Mimi i Toutou dopadły na jeziorze Tanganika niemiecką kanonierkę Kingani. Po 11 minutach walki załoga się poddała.
  • Traktat brytyjski z Ibn Saudem26 grudnia 1915 Percy Cox podpisał w Darin traktat z Ibn Saudem. Londyn uznał go za władcę Nadżdu i Al-Hasy i przejął kontrolę nad jego polityką zagraniczną.
• 28

  • Rozkaz ewakuacji przylądka Helles28 grudnia 1915 nad Dardanele dotarł rozkaz ewakuacji przylądka Helles, ostatniego brytyjskiego przyczółka na półwyspie Gallipoli.
• 29

  • Austro-węgierski rajd na Durrës29 grudnia 1915 krążownik Helgoland i pięć niszczycieli napadły na Durrës. Dwa niszczyciele zatonęły na minach, a reszta zespołu ledwie uszła pościgowi.
  • Projekt regulaminu międzysojuszniczej rady wojennej29 grudnia 1915 brytyjska chronologia notuje przyjęcie projektu regulaminu rady wojennej sprzymierzonych. Briand wykreślił z niego stały sekretariat.
  • Möwe wypływa w pierwszy rejs29 grudnia 1915 z Wilhelmshaven wyszedł w morze krążownik pomocniczy Möwe, przebrany za frachtowiec. Miał stawiać miny i topić alianckie statki.
• 30

  • Sarrail aresztuje konsulów państw centralnych30 grudnia 1915, po nalocie samolotów na Saloniki, gen. Sarrail kazał aresztować konsulów Niemiec, Austro-Węgier, Bułgarii i Turcji i wywieźć ich z Grecji.
  • Wybuch na krążowniku Natal30 grudnia 1915 w zatoce Cromarty Firth wyleciał w powietrze brytyjski krążownik Natal. Zginęło około 400 ludzi, także goszczące na pokładzie kobiety i dzieci.
• 31

  • Indyjskie wojska opuszczają DardaneleBrytyjska chronologia notuje, że 31 grudnia 1915 ostatnie oddziały Indyjskiego Korpusu Ekspedycyjnego „G” odpłynęły znad Dardaneli do Egiptu.