Oś czasu
(2624)1914
sierpień
- 01
- Wielka Brytania mobilizuje flotęWieczorem 1 sierpnia 1914, po wieści o wypowiedzeniu wojny Rosji przez Niemcy, Winston Churchill zarządził mobilizację Royal Navy.
- Kluczowe wydarzenieNiemcy ogłaszają mobilizację i wypowiadają wojnę Rosji1 sierpnia 1914 Niemcy ogłosiły mobilizację powszechną, a wieczorem wypowiedziały wojnę Rosji. Wojna przestała być konfliktem bałkańskim.
- Pierwsze walki na granicy Królestwa Polskiego1 sierpnia 1914 granica niemiecko-rosyjska, biegnąca przez ziemie polskie, stała się linią frontu. W kolejnych dniach Niemcy zajęli Kalisz i Częstochowę.
- Francja zarządza powszechną mobilizację1 sierpnia 1914 po południu Francja ogłosiła powszechną mobilizację. W ciągu dwóch tygodni pod broń powołano ponad trzy miliony ludzi.
- 02
- Niemcy stawiają Belgii ultimatumWieczorem 2 sierpnia 1914 Niemcy zażądały od Belgii zgody na przemarsz swoich wojsk, dając jej 12 godzin na odpowiedź.
- Wojska niemieckie wkraczają do LuksemburgaRankiem 2 sierpnia 1914 wojska niemieckie zajęły neutralny Luksemburg, mimo protestów wielkiej księżnej Marii Adelajdy i rządu.
- Pierwsze walki na granicy francuskiej2 sierpnia 1914 w Joncherey zginęli pierwsi żołnierze na froncie zachodnim, Francuz Jules-André Peugeot i Niemiec Albert Mayer.
- Niemieckie krążowniki ostrzeliwują Lipawę2 sierpnia 1914 niemieckie krążowniki Augsburg i Magdeburg zaatakowały rosyjski port Lipawa (Libawa). Były to pierwsze strzały wojny na Bałtyku.
- Wielka Brytania gwarantuje ochronę francuskich wybrzeży2 sierpnia 1914 brytyjski rząd obiecał Francji, że Royal Navy obroni jej wybrzeża przed niemiecką flotą na Morzu Północnym i w kanale La Manche.
- Wielka Brytania ogłasza moratorium2 sierpnia 1914 w Wielkiej Brytanii ogłoszono moratorium na spłatę weksli, by uchronić londyńskie City przed falą bankructw.
- Moltke szefem Sztabu Generalnego Armii Polowej2 sierpnia 1914 gen. Helmuth von Moltke, szef Wielkiego Sztabu Generalnego od 1906 roku, stanął na czele sztabu armii polowej Niemiec.
- 03
- Belgia odrzuca niemieckie żądaniaRano 3 sierpnia 1914 Belgia odrzuciła niemieckie ultimatum. Uznała, że zgoda na przemarsz wojsk oznaczałaby utratę honoru narodu.
- Wielka Brytania zapowiada obronę neutralności Belgii3 sierpnia 1914 Edward Grey przedstawił w Izbie Gmin brytyjskie zobowiązania wobec Belgii i Francji. Londyn zapowiedział wsparcie dla Belgów.
- Kluczowe wydarzenieNiemcy wypowiadają wojnę Francji3 sierpnia 1914 Niemcy wypowiedziały wojnę Francji, powołując się na zmyślone francuskie naloty. Rozpoczęła się wojna na dwa fronty.
- Wielka Brytania zarządza mobilizację armii3 sierpnia 1914 brytyjski rząd zdecydował o mobilizacji armii. Proklamacje powołujące rezerwistów i Siły Terytorialne wydano 4 sierpnia.
- Wielka Brytania zezwala na rekwizycję statków3 sierpnia 1914 proklamacja królewska upoważniła rząd do rekwizycji brytyjskich statków handlowych na potrzeby wojny.
- Włochy ogłaszają neutralność3 sierpnia 1914 Włochy ogłosiły neutralność, uznając, że trójprzymierze nie zobowiązuje ich do udziału w wojnie wywołanej przez Austro-Węgry.
- Wielki książę Mikołaj naczelnym wodzem armii rosyjskiejNa początku sierpnia 1914 car Mikołaj II powierzył naczelne dowództwo armii rosyjskiej wielkiemu księciu Mikołajowi Mikołajewiczowi.
- 04
- Wielka Brytania stawia Niemcom ultimatum4 sierpnia 1914 Londyn zażądał od Niemiec poszanowania neutralności Belgii do północy. Kanclerz nazwał traktat „świstkiem papieru”.
- Kluczowe wydarzenieWielka Brytania wypowiada wojnę Niemcom4 sierpnia 1914 o godzinie 23 czasu londyńskiego minął termin ultimatum. Wielka Brytania i całe jej imperium znalazły się w stanie wojny z Niemcami.
- Belgia zrywa stosunki dyplomatyczne z Niemcami4 sierpnia 1914, po wkroczeniu wojsk niemieckich, Belgia zerwała stosunki z Niemcami i wręczyła niemieckiemu posłowi paszporty.
- Kluczowe wydarzenieNiemcy wypowiadają wojnę Belgii4 sierpnia 1914 Niemcy zapowiedziały Belgii użycie siły i wkroczyły na jej terytorium. Kanclerz przyznał, że łamie prawo międzynarodowe.
- Wojska niemieckie wkraczają do Belgii i atakują Liège4 sierpnia 1914 o 8:02 wojska niemieckie przekroczyły granicę Belgii w Gemmenich i ruszyły na twierdzę Liège. Zaczęła się bitwa o Liège.
- Niemieckie sterowce nad BrukseląÓwczesne kroniki podają, że w nocy 4 sierpnia 1914 nad Brukselą przeleciały dwa niemieckie sterowce. Wojna po raz pierwszy przeniosła się w powietrze.
- Goeben i Breslau ostrzeliwują porty w AlgieriiRano 4 sierpnia 1914 niemieckie okręty Goeben i Breslau ostrzelały francuskie porty Philippeville i Bône w Algierii, podnosząc rosyjskie bandery.
- Tajny sojusz Niemiec i Imperium OsmańskiegoÓwczesne kroniki notują pod 4 sierpnia 1914 zawarcie tajnego sojuszu Niemiec i Turcji. Traktat podpisano w Konstantynopolu już 2 sierpnia.
- Admirał Jellicoe obejmuje dowództwo Grand Fleet4 sierpnia 1914 główne siły Royal Navy przemianowano na Grand Fleet, a ich dowódcą został admirał sir John Jellicoe.
- Wyznaczono sztab Brytyjskiego Korpusu Ekspedycyjnego4 sierpnia 1914 wyznaczono dowództwo Brytyjskiego Korpusu Ekspedycyjnego. Naczelnym dowódcą został marszałek sir John French.
- Wielka Brytania ogłasza listę kontrabandy wojennej4 sierpnia 1914 brytyjska proklamacja określiła towary uznawane za kontrabandę wojenną. Był to pierwszy krok ku blokadzie Niemiec.
- Krążownik pomocniczy Kaiser Wilhelm der Grosse wypływa na Atlantyk4 sierpnia 1914 przebudowany liniowiec Kaiser Wilhelm der Grosse wypłynął z Bremy jako niemiecki krążownik pomocniczy, by atakować statki handlowe.
- 05
- Kluczowe wydarzenieCzarnogóra wypowiada wojnę Austro-Węgrom5 sierpnia 1914 Czarnogóra wypowiedziała wojnę Austro-Węgrom, stając u boku Serbii. Działa z góry Lovćen zagroziły bazie floty w Kotorze.
- Niemcy stawiają miny na otwartym morzu. Zatopienie Königin Luise5 sierpnia 1914 brytyjskie niszczyciele zatopiły niemiecki stawiacz min Königin Luise u wybrzeży Suffolk. Jego miny zatopiły dzień później HMS Amphion.
- Pierwsza brytyjska narada wojenna5 sierpnia 1914 premier Asquith zwołał naradę wojenną polityków i generałów. Zdecydowano o wysłaniu korpusu ekspedycyjnego do Francji.
- 06
- Kluczowe wydarzenieAustro-Węgry wypowiadają wojnę Rosji6 sierpnia 1914 ambasador Austro-Węgier wręczył w Petersburgu wypowiedzenie wojny. Główny front monarchii przesunął się do Galicji.
- Kluczowe wydarzenieSerbia wypowiada wojnę Niemcom6 sierpnia 1914 Serbia wypowiedziała wojnę Niemcom, sojusznikowi Austro-Węgier. Oba państwa nie graniczyły ze sobą, ale deklaracja miała wymowę polityczną.
- Kluczowe wydarzeniePoczątek bitwy granicznej we FrancjiNa początku sierpnia 1914 rozpoczęła się tzw. bitwa graniczna, czyli seria starć armii francuskich z niemieckimi, trwająca aż do bitwy nad Marną.
- Lord Kitchener ministrem wojny6 sierpnia 1914 marszałek lord Kitchener objął brytyjskie ministerstwo wojny, zastępując premiera Asquitha, który kierował nim od marca 1914.
- HMS Amphion zatopiony na minieRano 6 sierpnia 1914 krążownik HMS Amphion wszedł na niemieckie miny u wybrzeży Anglii i zatonął. Był pierwszym okrętem Royal Navy straconym w wojnie.
- Francusko-brytyjska konwencja morska6 sierpnia 1914 Francja i Wielka Brytania zawarły w Londynie konwencję morską. Dowództwo sił sojuszniczych na Morzu Śródziemnym objął francuski admirał.
- Starcie HMS Bristol z krążownikiem Karlsruhe w Indiach Zachodnich6 sierpnia 1914 brytyjski krążownik Bristol ostrzelał niemiecki krążownik Karlsruhe w Indiach Zachodnich. Szybszy Niemiec zdołał uciec.
- Krążownik pomocniczy Prinz Eitel Friedrich wypływa z TsingtaoNa początku sierpnia 1914 uzbrojony liniowiec Prinz Eitel Friedrich opuścił niemiecką bazę Tsingtao w Chinach, by dołączyć do eskadry admirała von Spee.
- Eskadra admirała von Spee opuszcza Pohnpei6 sierpnia 1914 niemiecka Eskadra Wschodnioazjatycka admirała von Spee wypłynęła z Pohnpei na Karolinach. Zaczęła się jej wędrówka przez Pacyfik.
- 07
- Wojska niemieckie zajmują Liège7 sierpnia 1914 brygada dowodzona przez Ericha Ludendorffa wkroczyła do Liège i zajęła cytadelę. Otaczające miasto forty broniły się jednak dalej.
- Pierwsze oddziały Brytyjskiego Korpusu Ekspedycyjnego we Francji7 sierpnia 1914 we Francji wylądowały pierwsze oddziały brytyjskie. Główne siły korpusu ekspedycyjnego przeprawiły się przez kanał w kolejnych dniach.
- Francuzi przekraczają granicę Alzacji7 sierpnia 1914 francuski VII Korpus przekroczył granicę niemieckiej Alzacji. Żołnierze zajęli Altkirch i Thann, a następnego dnia wkroczyli do Miluzy.
- HMS Gloucester atakuje Goebena i Breslau u wybrzeży Grecji7 sierpnia 1914 brytyjski krążownik Gloucester śledził niemieckie okręty Goeben i Breslau i otworzył ogień na Breslau u wybrzeży Grecji.
- 08
- Czarnogóra zrywa stosunki z Niemcami i jest z nimi w stanie wojny8 sierpnia 1914 Czarnogóra zerwała stosunki dyplomatyczne z Niemcami, a między oboma państwami rozpoczął się stan wojny.
- Kluczowe wydarzenieFrancuzi zajmują Miluzę8 sierpnia 1914 wojska francuskie wkroczyły do Miluzy w Alzacji. Francja świętowała, ale już po dwóch dniach niemiecki kontratak zmusił Francuzów do odwrotu.
- Brytyjczycy wkraczają do Togolandu i zajmują LoméNa początku sierpnia 1914 wojska brytyjskie ze Złotego Wybrzeża wkroczyły do niemieckiego Togolandu i zajęły jego stolicę, Lomé.
- Szwajcaria mobilizuje armięNa początku sierpnia 1914 neutralna Szwajcaria zmobilizowała armię, by strzec swoich granic. Na jej czele stanął generał Ulrich Wille.
- Początek działań wojennych w Afryce Wschodniej8 sierpnia 1914 brytyjski krążownik Astraea ostrzelał Dar es Salaam w Niemieckiej Afryce Wschodniej. Zaczęła się tam wojna, która trwała aż do listopada 1918.
- 09
- Brytyjski patrol lotniczy nad kanałem La Manche9 sierpnia 1914 Brytyjczycy rozpoczęli lotnicze patrole nad kanałem La Manche, by chronić transporty wojsk płynące do Francji.
- Belgia proponuje neutralizację kotliny Konga9 sierpnia 1914 Belgia zaproponowała, by kolonie w strefie wolnego handlu w Afryce Środkowej pozostały neutralne. Propozycja nie została przyjęta.
- HMS Birmingham zatapia okręt podwodny U-159 sierpnia 1914 brytyjski krążownik Birmingham staranował i zatopił U-15 u Fair Isle. Był to pierwszy U-Boot zatopiony przez okręt wojenny.
- 10
- Brytyjski lotniczy patrol wybrzeża10 sierpnia 1914 brytyjskie lotnictwo marynarki wojennej rozpoczęło regularne patrole nad wschodnim wybrzeżem Anglii, wypatrując niemieckich okrętów i min.
- Francja zrywa stosunki dyplomatyczne z Austro-Węgrami10 sierpnia 1914 Francja zerwała stosunki dyplomatyczne z Austro-Węgrami. Ambasadorowie obu państw opuścili Wiedeń i Paryż, a wkrótce wybuchła wojna.
- 11
- Goeben i Breslau wpływają do DardaneliNiemieckie okręty Goeben i Breslau, ścigane przez Brytyjczyków, schroniły się w Dardanelach. Ich przybycie przybliżyło Turcję do wojny po stronie Niemiec.
- Niemcy odbijają MiluzęPo niemieckim kontrataku Francuzi wycofali się z Miluzy, zajętej zaledwie dwa dni wcześniej. Miasto wróciło w ręce niemieckie.
- Francja ogłasza pierwszą listę kontrabandy11 sierpnia 1914 francuski rząd ogłosił listy kontrabandy wojennej. Samoloty i balony uznano za kontrabandę bezwzględną.
- 12
- Kluczowe wydarzenieWielka Brytania i Francja wypowiadają wojnę Austro-Węgrom12 sierpnia 1914 Wielka Brytania i Francja wypowiedziały wojnę Austro-Węgrom. Mocarstwa Ententy walczyły odtąd z obydwoma państwami centralnymi.
- Austriacy przekraczają Sawę i zajmują Šabac12 sierpnia 1914 wojska austro-węgierskie przekroczyły Sawę i zajęły serbskie miasto Šabac. Rozpoczęła się pierwsza inwazja na Serbię.
- 13
- Austriacy przekraczają Drinę. Pierwsza inwazja na SerbięW połowie sierpnia 1914 austro-węgierska 5 Armia przekroczyła Drinę i uderzyła na Serbię od zachodu. Rozpoczęła się pierwsza inwazja na Serbię.
- Royal Flying Corps przelatuje do Francji13 sierpnia 1914 brytyjskie eskadry lotnicze przeleciały z Dover do Francji. Były to pierwsze jednostki, które przeprawiły się przez kanał drogą powietrzną.
- Alianci ruszają na Kaminę w Togolandzie13 sierpnia 1914 wojska brytyjskie i francuskie wyruszyły z Lomé w głąb Togolandu. Ich celem była niemiecka radiostacja w Kaminie.
- 14
- Odezwa wielkiego księcia Mikołaja do Polaków14 sierpnia 1914 naczelny wódz armii rosyjskiej wezwał Polaków do walki z Niemcami, obiecując zjednoczenie ziem polskich pod berłem cara i autonomię.
- Kluczowe wydarzeniePoczątek bitew pod Morhange i Sarrebourgiem14 sierpnia 1914 francuskie armie ruszyły do wielkiej ofensywy w Lotaryngii. Zaczęła się seria walk, które zakończyły się klęską pod Morhange i Sarrebourgiem.
- 15
- Japonia stawia Niemcom ultimatum15 sierpnia 1914 Japonia zażądała od Niemiec wycofania okrętów z wód Dalekiego Wschodu i przekazania dzierżawy Kiautschou z portem Tsingtao.
- Niemcy zajmują Tavetę w Brytyjskiej Afryce Wschodniej15 sierpnia 1914 oddział niemiecki pod dowództwem Toma von Prince'a przekroczył granicę Brytyjskiej Afryki Wschodniej i zajął Tavetę u stóp Kilimandżaro.
- Połączenie eskadr brytyjskiej i francuskiej u wejścia do Adriatyku15 sierpnia 1914 brytyjskie i francuskie okręty połączyły się u wejścia do Adriatyku, by wspólnie zablokować flotę Austro-Węgier.
- 16
- Brytyjski Korpus Ekspedycyjny zakończył lądowanie we Francji16 sierpnia 1914 zakończyło się lądowanie pierwotnego Brytyjskiego Korpusu Ekspedycyjnego we Francji. Przeprawa odbyła się bez strat.
- Padają ostatnie forty Liège16 sierpnia 1914 skapitulowały ostatnie forty Liège, zniszczone przez ciężką artylerię. Droga w głąb Belgii stanęła przed Niemcami otworem.
- Zatopienie austro-węgierskiego krążownika Zenta16 sierpnia 1914 sojusznicza flota zaskoczyła u wybrzeży Czarnogóry austro-węgierski krążownik Zenta i zatopiła go. Zginęło 173 marynarzy.
- 17
- Początek bitwy na górze Cer i nad JadaremW połowie sierpnia 1914 armia serbska uderzyła na najeźdźców na górze Cer i w dolinie Jadaru. Zaczęła się bitwa, która przyniosła aliantom pierwsze zwycięstwo.
- Rząd Belgii przenosi się z Brukseli do Antwerpii17 sierpnia 1914, wobec zbliżania się Niemców, belgijski rząd opuścił Brukselę i przeniósł się do Antwerpii, najsilniejszej twierdzy kraju.
- 18
- Kluczowe wydarzenieBitwa nad Gete18 sierpnia 1914 armia belgijska stawiła czoło Niemcom nad rzeką Gete. Wobec groźby okrążenia król Albert I nakazał odwrót do twierdzy Antwerpia.
- Perski minister spraw zagranicznych Wosug od-Dole ustępujeÓwczesne kroniki podają, że 18 sierpnia 1914 ustąpił minister spraw zagranicznych Persji Wosug od-Dole. Kraj stał przed wyborem postawy wobec wojny.
- 19
- Armia belgijska wycofuje się znad Gete do Antwerpii19 sierpnia 1914 armia belgijska wycofała się znad Gete do twierdzy Antwerpia. W opuszczonych miastach niemieckie wojska dopuszczały się zbrodni na cywilach.
- Francuzi ponownie zajmują Miluzę19 sierpnia 1914 Armia Alzacji generała Paula Pau po ciężkich walkach ponownie wkroczyła do Miluzy. Tym razem Francuzi utrzymali miasto przez tydzień.
- Pierwszy oddział indyjski wyrusza do Afryki Wschodniej19 sierpnia 1914 z Indii wyruszył 29 Pułk Pendżabski, pierwszy oddział indyjskiego korpusu ekspedycyjnego wysłany na front. Jego celem była Afryka Wschodnia.
- Zmiana rządu w Persji19 sierpnia 1914 ustąpił premier Persji Ala os-Saltane, obejmując resort spraw zagranicznych. Nowym szefem rządu został Mostowfi ol-Mamalek.
- 20
- Niemcy zajmują Brukselę20 sierpnia 1914 wojska niemieckie wkroczyły do Brukseli, ogłoszonej miastem otwartym. Rozpoczęła się okupacja, która trwała do listopada 1918.
- Koniec bitew pod Morhange i Sarrebourgiem20 sierpnia 1914 niemiecki kontratak w Lotaryngii rozbił francuską ofensywę. Armie francuskie wycofały się pod Nancy, ponosząc ciężkie straty.
- Niemcy oblegają twierdzę Longwy20 sierpnia 1914 wojska niemieckie zamknęły pierścień wokół francuskiej twierdzy Longwy. Załoga broniła się pod ciężkim ostrzałem do 26 sierpnia.
- Bitwa pod Gąbinem w Prusach Wschodnich20 sierpnia 1914 rosyjska 1 Armia Rennenkampfa odparła pod Gąbinem (Gumbinnen) natarcie niemieckiej 8 Armii. Była to pierwsza wielka bitwa na froncie wschodnim.
- Śmierć papieża Piusa X20 sierpnia 1914, w pierwszych tygodniach wojny, zmarł papież Pius X. Według świadków wybuch wojny głęboko nim wstrząsnął. Jego następcą został Benedykt XV.
- Wielka Brytania modyfikuje deklarację londyńską20 sierpnia 1914 Wielka Brytania ogłosiła, że będzie stosować deklarację londyńską o prawie wojny morskiej, ale ze zmianami zaostrzającymi kontrolę handlu.
- 21
- Niemcy atakują twierdzę Namur21 sierpnia 1914 niemiecka artyleria oblężnicza zaczęła ostrzał fortów Namuru. Twierdza, broniona przez belgijską 4 Dywizję, padła po pięciu dniach.
- Kluczowe wydarzeniePoczątek bitwy pod Charleroi21 sierpnia 1914 nad Sambrą starły się francuska 5 Armia i niemiecka 2 Armia. Niemcy zdobyli przeprawy przez rzekę, zanim Francuzi zdążyli je obsadzić.
- Koniec bitwy na górze Cer. Austriacy wycofują się z SerbiiPod koniec sierpnia 1914 pobite armie austro-węgierskie wycofywały się z Serbii za Drinę i Sawę. Pierwsza inwazja na Serbię zakończyła się klęską.
- Niemcy przekraczają granicę Związku Południowej AfrykiW sierpniu 1914 oddział z Niemieckiej Afryki Południowo-Zachodniej zajął pozycje po południowoafrykańskiej stronie granicy, w rejonie Nakob.
- Powstaje pierwsza Nowa Armia Kitchenera21 sierpnia 1914 brytyjskie ministerstwo wojny nakazało utworzenie z ochotników pierwszej Nowej Armii, liczącej sześć dywizji.
- 22
- Kluczowe wydarzenieAustro-Węgry wypowiadają wojnę Belgii22 sierpnia 1914 Austro-Węgry wypowiedziały wojnę Belgii. Wiedeń oskarżył Belgów o współpracę z Francją i Wielką Brytanią przeciw Niemcom.
- Kluczowe wydarzeniePoczątek bitwy w Ardenach22 sierpnia 1914 francuskie armie nacierające przez Ardeny wpadły na silne wojska niemieckie. Był to najkrwawszy dzień w historii armii francuskiej.
- Niemcy przyjmują propozycję neutralizacji kotliny Konga22 sierpnia 1914 Niemcy zgodziły się na belgijską propozycję neutralizacji afrykańskiej strefy wolnego handlu. Wielka Brytania i Francja jej nie poparły.
- 23
- Kluczowe wydarzenieBitwa pod Mons23 sierpnia 1914 Brytyjski Korpus Ekspedycyjny stoczył pod Mons swoją pierwszą bitwę. Zadał Niemcom ciężkie straty, ale musiał rozpocząć odwrót.
- Zestrzelenie sterowca Z VIII w Wogezach23 sierpnia 1914 niemiecki sterowiec wojskowy Z VIII, ostrzelany z ziemi podczas lotu nad francuskimi oddziałami, spadł w lesie koło Badonviller.
- Początek bitwy pod Tannenbergiem23 sierpnia 1914 rosyjska 2 Armia Samsonowa starła się z Niemcami na południu Prus Wschodnich. Rozpoczęły się walki zakończone jej okrążeniem.
- Początek bitwy pod Kraśnikiem23 sierpnia 1914 na Lubelszczyźnie starły się austro-węgierska 1 Armia i rosyjska 4 Armia. Rozpoczęła się wielka bitwa galicyjska.
- Niemcy zrywają stosunki dyplomatyczne z Japonią23 sierpnia 1914, po upływie japońskiego ultimatum, Niemcy zerwały stosunki z Japonią. Ambasador Arthur von Rex opuścił Tokio.
- Kluczowe wydarzenieJaponia wypowiada wojnę Niemcom23 sierpnia 1914 Japonia wypowiedziała wojnę Niemcom. Wojna objęła Daleki Wschód i Pacyfik, a Japonia sięgnęła po niemieckie posiadłości w Azji.
- Generał Dobell dowódcą wyprawy do Kamerunu23 sierpnia 1914 generał Charles Dobell został wyznaczony na dowódcę alianckich sił lądowych przeciw Kamerunowi Niemieckiemu.
- Hindenburg obejmuje dowództwo 8 Armii23 sierpnia 1914 wezwany z emerytury generał Paul von Hindenburg objął dowództwo 8 Armii w Prusach Wschodnich. Szefem sztabu został Ludendorff.
- 24
- Brytyjczycy wycofują się spod Mons24 sierpnia 1914 Brytyjski Korpus Ekspedycyjny rozpoczął odwrót spod Mons. Tylne straże stoczyły ciężkie walki pod Elouges i Audregnies.
- Koniec bitwy pod Charleroi24 sierpnia 1914 francuska 5 Armia wycofywała się znad Sambry w kierunku granicy francuskiej. Bitwa pod Charleroi zakończyła się klęską Francuzów.
- Koniec bitwy w Ardenach24 sierpnia 1914 francuskie 3 i 4 Armia, pobite w Ardenach, na rozkaz Joffre'a wycofywały się za Mozę. Zakończyła się jedna z najkrwawszych bitew granicznych.
- Austro-Węgry zrywają stosunki dyplomatyczne z Japonią24 sierpnia 1914 Austro-Węgry zerwały stosunki z Japonią. Cesarz nakazał, by krążownik Kaiserin Elisabeth bronił Tsingtao razem z Niemcami.
- Indyjski Korpus Ekspedycyjny wyrusza do Francji24 sierpnia 1914 z Indii wypłynęły pierwsze oddziały Indyjskiego Korpusu Ekspedycyjnego „A”. Najpierw skierowano je do Egiptu, a potem do Francji.
- 25
- Niemcy zdobywają Namur25 sierpnia 1914 skapitulowały ostatnie forty Namuru. Belgijska twierdza u zbiegu Sambry i Mozy padła po pięciu dniach oblężenia.
- Kluczowe wydarzeniePoczątek bitwy nad Mozą25 sierpnia 1914 francuska 4 Armia, wycofana z Ardenów, stanęła za Mozą między Mézières a Stenay. Rozpoczęła się bitwa o przeprawy przez rzekę.
- Początek bitwy pod Mechelen25 sierpnia 1914 armia belgijska wyszła z twierdzy Antwerpia i uderzyła na Niemców pod Mechelen. Był to pierwszy wypad Belgów z Antwerpii.
- Niemcy zajmują Valenciennes25 sierpnia 1914 wojska niemieckie wkroczyły do Valenciennes w północnej Francji. Miasto pozostało pod okupacją przez ponad cztery lata.
- Początek oblężenia Maubeuge25 sierpnia 1914 wojska niemieckie zaczęły okrążać francuską twierdzę Maubeuge nad Sambrą, pozostawioną w tyle przez wycofujących się aliantów.
- Kluczowe wydarzeniePoczątek bitwy nad Mortagne25 sierpnia 1914 armie Castelnau i Dubaila zatrzymały w Lotaryngii niemieckie natarcie na przesmyk Charmes i przeszły do kontrofensywy.
- Niemcy ponownie odbijają Miluzę25 sierpnia 1914, po wycofaniu się Francuzów, wojska niemieckie po raz drugi zajęły Miluzę. Miasto pozostało w ich rękach do końca wojny.
- Pierwszy lotniczy patrol nad odwrotem Brytyjczyków25 sierpnia 1914 brytyjscy lotnicy patrolowali niebo nad wycofującą się armią i zmusili do lądowania niemiecki samolot. To jedna z pierwszych walk w powietrzu.
- Koniec bitwy pod Kraśnikiem25 sierpnia 1914 austro-węgierska 1 Armia zajęła Kraśnik, a rosyjska 4 Armia zaczęła odwrót w stronę Lublina. Było to pierwsze zwycięstwo Austro-Węgier.
- Koniec pierwszej inwazji na SerbięPod koniec sierpnia 1914 Serbowie odzyskali Šabac, a ostatnie oddziały austro-węgierskie wycofały się za Drinę i Sawę. Pierwsza inwazja zakończyła się klęską.
- Japonia zrywa stosunki dyplomatyczne z Austro-Węgrami25 sierpnia 1914 Japonia zerwała stosunki dyplomatyczne z Austro-Węgrami. Ambasador baron Ladislaus Müller von Szentgyörgy opuścił Tokio.
- Japonia ogłasza stan wojny z Austro-Węgrami25 sierpnia 1914 Japonia i Austro-Węgry znalazły się w stanie wojny. Powodem był austro-węgierski krążownik Kaiserin Elisabeth stacjonujący w Tsingtao.
- Brytyjczycy przekraczają granicę Kamerunu od strony Nigerii25 sierpnia 1914 brytyjskie kolumny z Nigerii przekroczyły granicę Kamerunu Niemieckiego. Zaczęła się lądowa kampania przeciw niemieckiej kolonii.
- Potyczka pod Tepe. Francuzi wkraczają do Kamerunu od strony Czadu25 sierpnia 1914 Brytyjczycy wyparli Niemców z posterunku Tepe nad Benue, a Francuzi z Czadu zaatakowali niemiecki fort w Kousséri.
- Francja ogłasza nowy dekret o kontrabandzie25 sierpnia 1914 francuski rząd wydał dekret o stosowaniu deklaracji londyńskiej, zaostrzając, podobnie jak Brytyjczycy, zasady zatrzymywania towarów.
- 26
- Niemcy niszczą LowaniumW nocy z 25 na 26 sierpnia 1914 Niemcy podpalili belgijskie Lowanium i jego słynną bibliotekę uniwersytecką. Zginęło około 250 cywilów.
- Kluczowe wydarzenieBitwa pod Le Cateau26 sierpnia 1914 II Korpus Smith-Dorriena stanął do walki pod Le Cateau wbrew woli dowództwa. Zapłacił wysoką cenę, ale powstrzymał pościg Niemców.
- Niemcy zajmują NoyonBrytyjska chronologia podaje, że 26 sierpnia 1914 Niemcy zajęli Noyon. Francuskie źródła datują wkroczenie Niemców do miasta na 30 sierpnia.
- Kapitulacja twierdzy Longwy26 sierpnia 1914 po wielodniowym ostrzale skapitulowała francuska twierdza Longwy. Jej załoga pod dowództwem ppłk. Darche'a trafiła do niewoli.
- Niemcy zajmują Cambrai26 sierpnia 1914 Niemcy po walkach ulicznych z francuskimi oddziałami terytorialnymi zajęli Cambrai. Okupacja miasta trwała ponad cztery lata.
- Niemcy zajmują DouaiBrytyjska chronologia notuje 26 sierpnia 1914 zajęcie Douai. Pierwsza okupacja miasta była krótka, na stałe Niemcy weszli tu 1 października.
- Początek bitwy nad Złotą Lipą26 sierpnia 1914 austro-węgierska 3 Armia uderzyła na wschód od Lwowa i zderzyła się z dużo silniejszymi armiami Ruzskiego i Brusiłowa.
- Początek bitwy pod Komarowem26 sierpnia 1914 austro-węgierska 4 Armia Auffenberga zaatakowała pod Zamościem rosyjską 5 Armię Plehwego. Zaczęła się bitwa pod Komarowem.
- Utrata krążownika SMS Magdeburg26 sierpnia 1914 niemiecki krążownik Magdeburg wszedł na mieliznę u wejścia do Zatoki Fińskiej. Rosjanie zdobyli jego książki kodowe.
- Kapitulacja Niemców w Togolandzie26 sierpnia 1914 niemieckie siły w Togolandzie skapitulowały przed wojskami brytyjsko-francuskimi. Niemcy straciły pierwszą kolonię w tej wojnie.
- HMS Highflyer zatapia Kaiser Wilhelm der Grosse26 sierpnia 1914 brytyjski krążownik Highflyer zaatakował u wybrzeży Río de Oro niemiecki krążownik pomocniczy Kaiser Wilhelm der Grosse.
- Generał Gallieni gubernatorem wojskowym Paryża26 sierpnia 1914 generał Joseph Gallieni został gubernatorem wojskowym Paryża. Miał przygotować stolicę do obrony przed zbliżającymi się Niemcami.
- Dymisja ministra wojny Adolphe'a Messimy'ego26 sierpnia 1914 francuski minister wojny Adolphe Messimy stracił stanowisko w przebudowanym rządzie Vivianiego i wkrótce poszedł na front.
- Delcassé ministrem spraw zagranicznych Francji26 sierpnia 1914 Théophile Delcassé, twórca Entente cordiale, zastąpił Gastona Doumergue'a na stanowisku ministra spraw zagranicznych Francji.
- 27
- Koniec bitwy pod Mechelen27 sierpnia 1914 zakończył się pierwszy wypad armii belgijskiej z Antwerpii. Po trzech dniach walk pod Mechelen Belgowie wrócili za linię fortów.
- Brytyjscy marines lądują w Ostendzie27 sierpnia 1914 w belgijskiej Ostendzie wylądowała brygada Royal Marines. Towarzyszyła jej eskadra lotnicza Royal Naval Air Service Charlesa Samsona.
- Niemiecka kawaleria u bram LillePod koniec sierpnia 1914 do pozbawionego obrony Lille docierały niemieckie patrole kawalerii. Prawdziwa okupacja miasta zaczęła się dopiero w październiku.
- Niemcy zajmują MézièresPod koniec sierpnia 1914 Niemcy opanowali Mézières i sąsiednie Charleville nad Mozą. We wrześniu miasto stało się siedzibą niemieckiej kwatery głównej.
- Alexandre Millerand ministrem wojny Francji27 sierpnia 1914 ogłoszono nominację Alexandre'a Milleranda na ministra wojny. Zastąpił Messimy'ego w odnowionym rządzie Vivianiego, rządzie jedności narodowej.
- Pierwszy atak na Morę27 sierpnia 1914 oddział brytyjski z Nigerii zaatakował niemiecką placówkę na górze Mora w północnym Kamerunie. Atak odparto, a Mora broniła się do 1916 roku.
- 28
- Koniec bitwy nad Mozą28 sierpnia 1914 zakończyła się bitwa nad Mozą. Francuska 4 Armia opóźniła Niemców na przeprawach, ale musiała dołączyć do ogólnego odwrotu na południe.
- Belgia otrzymuje wypowiedzenie wojny od Austro-Węgier28 sierpnia 1914 do rządu belgijskiego w Antwerpii dotarła nota Austro-Węgier o stanie wojny. Belgia stanowczo odrzuciła zawarte w niej oskarżenia.
- Bitwa w Zatoce Helgolandzkiej28 sierpnia 1914 brytyjskie okręty zaskoczyły Niemców u wybrzeży Helgolandu. Zatopiły trzy lekkie krążowniki i torpedowiec, nie tracąc żadnego okrętu.
- 29
- Francuzi opuszczają ArrasPod koniec sierpnia 1914 francuskie oddziały terytorialne wycofały się z Arras. Miasto w Artois zostało bez obrony wobec zbliżających się Niemców.
- Kluczowe wydarzeniePoczątek bitwy pod Guise29 sierpnia 1914 francuska 5 Armia generała Lanrezaca przerwała odwrót i kontratakowała niemiecką 2 Armię Bülowa nad rzeką Oise.
- Niemcy zajmują SedanPod koniec sierpnia 1914 Niemcy zajęli Sedan nad Mozą, miasto, w którym w 1870 roku skapitulowała armia Napoleona III.
- Zestrzelenie sterowca Z V pod MławąPod koniec sierpnia 1914 niemiecki sterowiec Z V, trafiony przez Rosjan podczas nalotu na stację w Mławie, lądował awaryjnie. Załoga trafiła do niewoli.
- 30
- Niemcy zajmują Laon, La Fère i RoyeNa przełomie sierpnia i września 1914 niemieckie armie zajęły Laon, La Fère i Roye. Miasta te pozostały w ich rękach przez większą część wojny.
- Koniec bitwy pod Guise30 sierpnia 1914 francuska 5 Armia przerwała walkę z armią Bülowa i wycofała się za rzekę Serre. Bitwa pod Guise dobiegła końca.
- Pierwszy niemiecki nalot na Paryż30 sierpnia 1914 niemiecki samolot Taube zrzucił na Paryż kilka małych bomb i ulotkę wzywającą miasto do kapitulacji. Był to pierwszy nalot na stolicę Francji.
- Koniec bitwy nad Złotą Lipą30 sierpnia 1914 Rosjanie przełamali austro-węgierską obronę nad Gniłą Lipą. Armia Brudermanna cofnęła się za Lwów, otwierając Rosjanom drogę do miasta.
- Pierwszy atak na GaruęW nocy z 29 na 30 sierpnia 1914 Brytyjczycy z Nigerii zaatakowali niemieckie forty w Garui w Kamerunie. Atak odparto, a dowódca wyprawy zginął.
- Nowozelandczycy zajmują Samoa29–30 sierpnia 1914 wojska Nowej Zelandii bez walki zajęły Samoa Niemieckie. Niemcy straciły drugą po Togolandzie kolonię w tej wojnie.
- 31
- Niemcy wkraczają do Amiens31 sierpnia 1914 oddziały armii Klucka weszły bez walki do Amiens. Okupacja miasta trwała niespełna dwa tygodnie i skończyła się po bitwie nad Marną.
- Koniec bitwy pod Tannenbergiem31 sierpnia 1914 Hindenburg zameldował cesarzowi o zniszczeniu rosyjskiej 2 Armii. Do niewoli trafiło ponad 90 tysięcy Rosjan, a Samsonow nie żył.
- Francusko-brytyjski podział TogolanduPod koniec sierpnia 1914 Wielka Brytania i Francja podzieliły zdobyty Togoland na dwie tymczasowe strefy okupacyjne. Lomé przypadło Brytyjczykom.